Kuvend-eDSH
Aktiv pėr herė tė fundit: Aktiv pėr herė tė fundit : Kurrė
Nuk keni hyrė [Hyrje - Regjistrohu]


Version i printueshėm | Dėrgo pėr njė shok
Nėnshkruaj | Shtoni tek preferencat
<<  1    2    3    4  >>
Autori: Subjekti: Statusi i Kosoves
konservatore

Postuar mė 2-10-2002 nė 09:48 Edit Post Reply With Quote
Statusi final i Kosoves -Instituti amerikan per Paqen

Nje link shume interesant per opsionet qe paraqet Instituti amerikan per Paqe ne nje raport special te korrikut te ketij viti.

http://www.usip.org/pubs/specialreports/sr91.html

View User's Profile View All Posts By User U2U Member
Goni

Postuar mė 5-10-2002 nė 19:30 Edit Post Reply With Quote
Henry Kissinger ne nje nga librat e fundit te tij "Does America Need a Foreign Policy" shkruan pak per statusin final te Kosoves. Dakordohesh me te ose jo (ai nje kohe nuk perkrahte pavaresine e Kosoves, mirepo sic do te lexoni ne tekstin e meposhtem mendimi i tij ndryshoi gjate bomardimeve edhe luftes ne Kosove), medimet i tij jane te cmuar edhe merren ne kosiderate nga cdo politikan e zyrtar i larte ne SHBA, senati, kongresi, presidenti.
Nje pjese nga libri.
"When NATO finally intervened, it did so with the same ambiva-
lence that had characterized its previous conduct. The Rambouillet
proposals left no choice except military intervention. At the same
time, NATO remained sufficiently committed to Westphalian
notions of sovereignty to reiterate that it regarded Kosovo as
part of Yugoslavia. And it ended the war by enshrining this precise
commitment in the U.N. Security Council resolution which ended
the war.
In this manner, the realities of the Balkans have imposed them-
selves on the moral bravado of a "new" diplomacy. For NATO's
role in Bosnia and Kosovo after the end of hostilities is comparable
to the previous position of the Austrian and Ottoman empires in
the region, which managed to impose an armistice on the contend-
ing ethnic factions but could never entirely quell their conflicts
with each other. NATO is closer to imposing a traditional protec-
torate in the areas it governs than to implementing a new morality.
The NATO forces are in Kosovo on the basis of a U.N. mandate
which, in effect, runs counter to the aspirations of the local Alba-
nian population. The Albanians did not fight for autonomy but for
independence and surely not to remain under Yugoslav suverainty.
And they displayed this attitude when they ethnically cleansed over
two hundred thousand Serbs from the territory after the NATO
victory. What will happen when the post-Milosevic, democratic
Yugoslavia, backed by Russia, appeals to the United Nations to ad-
here to the Security Council resolution to enable Yugoslavia to ex-
ercise its residual rights? What will be the American attitude
toward Kosovar demands for independence, which are certain to
mount? It would be ironic were the United States, having fought a
war on behalf of Kosovar autonomy, now to resist (or even fight) at-
tempts to achieve Kosovar independence. But the more NATO
turns into an occupation force, the more it will find itself a perma-
nent party in a bitter Balkan struggle over issues that seem arcane to
the overwhelming majority of Americans and West Europeans.
On the other hand, independence for Kosovo would have a pro-
found impact on all of its neighbors, especially those with large Al-
banian populations. At least a third of the population of Macedonia
is Albanian, and there are significant Albanian minorities in Mon-
tenegro and northern Greece . Independence for Kosovo would al-
most certainly trigger demands for at least autonomy for these mi-
norities-and probably a guerrilla war-especially in Macedonia.
In the process, there could well emerge a drive for a Greater Alba-
nia, uniting present-day Albania, Kosovo, and whatever Albanian
minorities in other countries are able to achieve autonomy. Fulfill-
ment of all the Albanian aspirations will appear to the nations that
struggled for independence in the nineteenth and early twentieth
centuries as a film played backward, in which a resurgent Islam is
reversing the results of their own independence struggles.
The United States and NATO cannot let matters drift indefi-
nitely. A possible way out would be the convening of an international including Russia under the auspices of the OSCE (Or-
ganization for Security and Cooperation in Europe) to arrive at a po-
litical solution for both Bosnia and Kosovo. It would define steps
toward independence for Kosovo
and settle the Bosnian issue on the
basis of self-determination for each ethnic group. The conference
would also agree on guarantees for the resulting arrangements."

View User's Profile View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 8-10-2002 nė 14:36 Edit Post Reply With Quote
Analize e vitit 1999

Këtë artikull për pavarësinë e Kosovës e kam shkruar para një viti. Thelbi i argumentit tim ishte se para luftës në Kosovë kishte dy shtete: Republika e Kosovës dhe shteti serbojugosllav. Republika e Kosovës ishte e bazuar në zgjedhje demokratike, të cilat kishin lindur një kuvend, një kryetar, një qeveri qëndrore dhe qeveri komunale. Mbështetur në vullnetin e popullit, për të mirën e popullit, ky shtet e qeveriste vendin sa më mirë në rrethana shumë të vështira, organizonte edukimin, sistemin shëndetësor, ndihmën sociale, etj. Shteti serbojugosllav punonte kundër vullnetit dhe jo për të mirën e popullit; mbështetur në terror, jo vetëm plaçkiste dhe vriste por edhe e bënte dëbimin e popullatës së vet nga toka e saj dhe ushtronte gjenocid. Me të vërtetë s'ishte më një shtet, ishte një organizatë mafioze, një "shtet i dështuar" (failed state) sipas të drejtës ndërkombetare. Në një "shtet" të dështuar një shtet i ri legjitimohet prej vullnetit të popullit. Kështu, në Kosovë i vetmi shtet legjitim ishte Republika e Kosovës. Shteti serbojugosllav s'ishte asgjë tjetër veçse një bandë kriminelësh.
Tani bashkësia ndërkombëtare e ka dëbuar këtë bandë. A është Republika e Kosovës tani duke e udhëhequr popullin kosovar në një të ardhme demokratike e të lumtur?
Jo!
Republika e Kosovës nuk duket më. Ose më saktë, shfaqet krejtësisht e ndryshme. Doli një "qeveri e përkohshme" pa asnjë bazë demokratike, pa asnjë bazë tjetër (pretendon një marrëveshje në Rambuje, por e vetmja palë me legjitimitet demokratik në këtë marrëveshje, LDK-ja, nuk merr pjesë në këtë "qeveri"; përveç kësaj, Rambujeja siç dihet dështoi), pa asnjë bazë tjetër përveç frikës, terrorit. Quhet edhe qeveria e UÇK-së, megjithëse me sa duket kjo UÇK nuk është UÇKja e Llapit ose e Dukagjinit, d.m.th. nuk është një nga pjesët e UÇK-së, të cilat kanë luftuar me sukses kundër serbëve, por është UÇKja e "policisë ushtarake". "Ministri i Punëve të Brendshme" i "qeverisë së përkohshme" u ka dhënë anëtarëve të kësaj "policie" letërnjoftime sipas të cilave kanë të drejtën "të mbajnë armë, të arrestojnë njerëz, të hyjnë në shtëpi private, të konfiskojnë mallra". Bash si djemtë e Frenkit. Në Prizren, ushtarë gjermanë kanë gjetur një dhomë të torturës ku kjo "polici ushtarake" torturonte romë; nje rom i vjetër kishte vdekur nga torturat. (Midis "policëve" ishte edhe një femër.)

Ky s'ishte një "incident i izoluar". Kudo në vend, anëtarët e pakicave - romë, serbë, katolikë shqiptarë, goranë - kërcënohen, rrihen, plaçkiten, vriten. Shtëpitë e tyre digjen, shtëpi për shtëpi. Nga hakmarrës? Natyrisht, nëse paramilitarët serbë, policia speciale, etj., të kanë torturuar, t'i kanë vrarë gratë, femijët, fqinjët, ta kanë djegur shtëpinë, nuk ndihesh shumë miqësor ndaj serbëve. Por kriminelët serbë u arratisën menjëherë pas luftës dhe ti duhet ta spastrosh truallin tënd nga minat, ta rindërtosh shtëpinë tënde, ta gjesh bukën. A do të kishe atëherë kohë për hakmarrje ndaj një gruaje të vjetër dhe të sëmurë serbe ose rome që personalisht nuk të ka bërë asgjë?

Këto krime kundër pakicave edhe sipas shkallës të tyre s'mund të jenë hakmarrje individuale. Me sa duket janë një fushatë e organizuar mirë dhe me të njëjtin qëllim si krimet e "paramilitarëve" dhe "policëve" serbë: për t'i lidhur këta njerëz dhe popullin me udhëheqësin (si vrasës i konfirmuar nuk mund ta braktisësh më bandën; nëse ke soditur një krim në heshtje, nuk mund të protestosh më vonë kundër krimeve të tjera), për t'i treguar popullit kush e ka të drejtën absolute për të vrarë (të vrasë serbët, pastaj edhe të tjerë). Për të ndërtuar një shtet të terrorit, në të cilin çdokush ka frikë edhe të flasë kundër "qeveritarëve", si tani në Kosovë.

Natyrisht, edhe kështu, shkalla e këtyre krimeve s'mund të krahasohet me shkallën e krimeve serbe. Nuk jemi në luftë, dhe ky është vetëm fillimi, KFOR-i akoma është në vend. Megjithatë, edhe nëse shkalla është e ndryshme, esenca e shtetit kosovar po shndërrohet në të njëjtën gjë si shteti serbojugosllav: në një organizatë pa bazë demokratike, në një organizatë kriminele e mbështetur në frikë. Në një shtet të dështuar.

Ky do të jetë fundi i të drejtës së Kosovës për pavarësi.

F.Münzel
Hamburg, Tetor 1999.





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 8-10-2002 nė 16:10 Edit Post Reply With Quote
Agim Vuniqi & Gjon Nikollaj, Michigan, SHBA



Ne librin me te ri te Henry Kissingerit "Does America need a Foreign policy? te botuar nga shtepia botuese Simon & Schuster (Rockfeler Center 1230 Avenue of the America New York, NY 10020) ne fund te vitit 2001 qe eshte vazhdimesi e veprave prestigjioze te nobelistit per paqe z. Kissinger, e te cilat qartesojne levizjet politiko-diplomatike te SHBA-se dhe Aleances Veriatlantike me mbeshtetje te qendrueshme legjislative ne marredheniet nderkombetare, te fuqizuara nga Keshilli i Sigurimit i OKB-se. Opusi i veprave ( Ne drejtim te diplomacise per shekullin 21, Vitet e diplomacise, Politika e jashtme amerikane-tri esete, Problemet e strategjise nacionale, Liber per lexime (editor), Partneritetet problematike, Rivleresimi i Aleances se Atlantikut, Nevoja per zgjedhje, Perspektiva e politikes se jashtme amerikane, Armet nukleare dhe politika e jashtme, Rikthimi i botes Matternich, Castleragh dhe problemet e paqes 1818-1822) percakton karakterin dhe kahjen e zhvillimeve te diplomacise amerikane dhe asaj evroperendimore qe po u paraprine proceseve te reja te globalizimit politik dhe ekonomik, ne mbeshtetje te te cilave Kissingeri bene studimin dhe egzagjerimin e politikes nderkombetare ne bote. Ai ne librin e tij te fundit "Does America need a foreign policy" perfshin ne menyre analitike dhe kronologjike rrjedhat politike ne Ballkan si nga spektri i poltikes nderkombetare ne pergjithesi por edhe asaj amerikane ne vecanti, duke detajizuar dhe duke dhene shpjegime te bollshme per intervenimin e aleances si nga aspekti politiko-diolomatik por edhe ai ushtarak, duke mos e ndare nga ky proces historik (intervenimi i pare ushtarak nga ajri), dhe duke i dhene nje rendesi te vecante luftes guerile te UCK-se per pavaresi. Librit i paraprijne edhe shenimet per autorin: Henry Kissinger ka pranuar detyren ne shtator 22, 1973 si i pesedhjete e gjashti sekretar shteteror i SHBA-se, te cilen e ka mbajtur deri ne janar 20, 1977. Ai ka sherbyer si keshilltar i presidentit per siguri nacionale prej 20 janarit 1969 deri me 3 nentor 1975. Ai ka marre shperblimin Nobel per paqe me 1973, dekoraten presidenciale per liri (mirenjohja me e larte per qytetare amerikane) me 1977 dhe medalen e lirise me 1986. Ai eshte drejtor i Kissinger Associate, Inc.-firme nderkombetare per konsalting.

Henri Kissinger ne kete liber mberthen te gjitha segmentet e luftes ne Kosove, perfshire fitoren e Aleances kunder Jugosllavise, luften e UCK-se, kalkulimet e gabueshme te politikes jugosllave, dhe propozon menyren e zgjidhjes. Edhe pse mendimet e Kissingerit jane ne kolizion me programet e partive politike te Kosoves, te cilat nuk treguan as sensin me te vogel te ralitetit, por secila prej tyre ofronte pavaresi te menjehershme te Kosoves (pa bere operacionalizimin e programeve te shpalosura para elektoratit se ne cka e mbeshtesin kete optimizem te tejskajshem, kur nuk jane ne gjendje asgje te zgjidhin, kur edhe pas 100 ditesh nuk vendosen kryetarin dhe kryeministrin, por edhe pas zgjedhjes se tyre ne realitet asgje nuk ndryshoi, apo, eshte nje ndryshim shume i vogel nga ai qe ata i ofruan elektoratit, e mos te ceken zgjidhja e problemeve tegrumbulluara, si politika fiskale, legjislative,ekzekutive, pronesore-juridike, investive, harmonizimi i ligjeve per mbrojtjen e te drejtave qytetare dhe siguria e tyre, harmonizimi i ligjeve vendore me ato nderkombetare nga fusha e te drejtave dhe lirive te njeriut, e drejta per pune si e drejte burimore e te drejtave dhe lirive te njeriut, nxjerrja e standardeve tekniko-teknologjike qe do te ishin ne pajtueshmeri me ato nderkombetare si psh. ISO, klasifikimi dhe kategorizimi i veprimtarive punuese, si dhe nomenklatura e profesioneve sipas asaj amerikane apo evroperendimore, ligji mbi regjistrimin e patenteve, etj., per shkak te mosmbajtjes se seancave plenare te parlamentit) ato shprehin mendimet e nje njohesi shume te cmuar te politikes nderkombetare, i cili eshte i kycur drejpersedrejti ne rrjedhat politiko-diplomatike te SHBA-se. "Kombinimi i kercnimeve masive dhe akcionet ekuivoke hasen ne rruge qorre. Serbet te cilet gabuan ne gjykim ne fillim te intervenimit te NATO-s gjithashtu edhe ne seriozitetin e percaktimit per nje pergjegje ushtarake" qe vijezohet ne ate: - gabimi ne prag te intervenimit ushtarak te NATO-s - gabimi ne seriozitetin per nje pergjgjegje efektive ushtarake. Ne anen shqiptare Ibrahim Rugova i cili ishte lider i rrezistences shqiptare, qe kishte zbatuar casje joviolente ishte zevendesuar nga UCK-ja e cila ishte percaktuar ta shfrytezoj brengosjen e perendimit per te drejtat e njeriut qe ta rrise nivelin e dhunes deri ne ate shkalle qe ta impllikoi intervenimin e NATO-s. Shkurt politika e NATO-s u ka dhene te dy aneve nje stimulim qe ta ndjekin nje kurs shume te papajtueshem. Perfundimisht kur NATO-ja interevenoi e beri me te njejten ambivalence qe e ka karakterizuar sjelljen e meparshme te NATO-s, NATO-ja mbeti prane "nocionit te Westphalian-it" per sovranitet, qe Kosova eshte pjese integrale e Jugosllavise, dhe perfundoi luften duke ushqyer kete angazhim preciz ne rezoluten e Keshillit te Sigurimit te OKB-se, qe do te thote NATO-ja eshte me afer protektoratit tradicional te qeverisjes se sa te influencoi ndonje kualitet te ri. Forcat e NATO-s jane ne Kosove ne baze te mandatit te OKB-se i cili ne efekt eshte kunder aspiratave te popullsise lokale shqiptare. Shqiptaret nuk luftuan per autonomi por per pavaresi dhe sigurisht jo te mbeten nen qeverisjen jugosllave dhe ata treguan kete qendrim kur ate e pastruan etnikisht 200.000 serb nga territoret pas fitores se NATO-s. Cka do te ndodhe pas Millosheviqit?

Jugosllavia demokratike e perkrahur nga Rusia do te kerkoi ne OKB t'ju permbhet rezolutes se Keshilit te Sigurimit qe t'i mundesoi ushtrimin e te drejtave te banoreve te vet. Cili do te jete qellimi ame per kerkesat e kosovareve per pavaresi te cilat jane te sigurta per permbajtje. Do te jete ironike per SHBA qe kane luftuar ne emer te autonomise se kosovareve, por tash te rrezistoi por edhe te luftoi qellimet qe te arrihet pavaresia e kosovareve. Per me shume qe NATO-ja do te shendrrohet ne nje force okupatore, do ta gjeje veten si nje parti e perhershme e nje lufte te hidhur ne Ballkan qe duket arkaike per shumicen e amerikaneve dhe evroperendimoreve. Ne anen tjeter pavaresia e Kosoves do te kete nje ndikim te thelle te te gjithe fqinjet e sidomos me ato me popullate shqiptare te madhe, se paku 1/3 e popullates shqiptare ne Maqedoni eshte shqiptare dhe gjithashtu ka nje minoritet te rendesishem ne Mal te Zi dhe ne Greqine Veriore. Pavaresia e Kosoves sigurisht qe do te udheheqe kerkesat se paku per autonomi per keto minoritete dhe sigurisht nje lufte guerile ne Maqedoni. Ne nje proces i cili mund te shnderrohet ne nje levizje per Shqiperi te madhe duke unifikuar Shqiperine e sotme, Kosoven dhe minoritetet shqiptare qe do te kene mundesi qe ta arrijne autonomine.

Permbushja e te gjitha aspiratave te shqiptareve do te duket te te tjeret qe lufta per pavaresi e ne shekullin XIX dhe ne fund te shekullit XX si nje kthim i filmit prapa. SHBA dhe NATO nuk mund te lejojne qe ceshtjet t'i merre fryma ne pakufi. Nje menyre e mundshme e zgjidhjes eshte qe te thirret nje konference nderkombetare duke perfshire nen patronatin e OSBE-se qe te arrihet nje zgjidhje politike per Bosnjen dhe Kosovesn. Do te percaktoj hapat drejt pavaresise per Kosoven dhe te vendose ceshtjet e Bosnjes ne baze te principit te vetevendosjes per secilin grup etnik. Konferenca gjithashtu do te pajtohet duke garantuar rezultatet e marreveshje"*

(*-Kissinger "Does America need a foreign policy")

Edhe pse disa nga pikepamjet e Kissingerit nuk perkojne krejtesisht me realitetin e Kosoves dhe ate te shqiptareve (pastrimin etnik te Kosoves, meqe po qe se pranohet konstatimi se NATO-ja ka hyre ne Kosove pas nenshkrimit te marreveshjes ushtarake ne Kumanove, ne baze te se ciles nga Kosova duhet te terhiqeshin forcat paramilitare, policore dhe ushtarake-se bashku me ta u larguan edhe shume serb te cilet ishin te implikuar ne akte kriminologjike ndaj bashkeqytetareve. Gjate tere kohes se invazionit disavjecar policor dhe ushatak, ata asnjehere nuk u distancuan nga politika fashiste e Millosheviqit, perkundrazi ata ishin edhe mbeshtetesit kryesor te kesaj politike. Kosova ne te vertet sherbente si rregulator per zgjatjen e jetes te regjimit fashizoid te Millosheviqit. Mbi kurrizin e shqiptareve zbatohej strategjia per balancimin e forave politike ne Serbi.

Serbet pra ishin te vetdijshem se ishin bashkepjesemarres te krimit ne Kosove, prandaj edhe u larguan nga kjo koloni) ato vetem karakterizojne realitetin e hidhur se shqiptaret kane bere vleresime te gabueshme per realitetin (nga kuti shqiptar), duke menduar se e drejta dhe e vertetea eshte gjithnje ne anen e tyre. Kjo me se miri u deshmua me marrveshjen jugosllavo-maqedonase mbi caktimin e kufinjeve, ku Kosoves iu moren disa mijera hektare toke pune, ratifikimi i keasj marreveshjeje u be edhe me bekimin e PDSH-s ne parlamentin maqedonas te cilet kete e arsyetonin kinse me rezoluten 1244 se Kosova eshte pjese integrale e Jugosllavise. Mungesa e informacioneve, por edhe studimeve te thella nga politikane dhe intelektualet shqiptare (nganjehere shtypi ditor pretendonte te shkoqiste mendimet e diplomateve te huaj), krijuan vakuumin e ndarjes por edhe te manipulimit me shqiptar, pa nje veshtim kritik te proceseve ne bote, duke i lene anash shqiptaret shpeshedhe duke mos u permendur fare si nje faktor i rendesishem i proceseve integruese ne Evrope, gjithnje duke mos u marre me te drejten e tyre per integrim te brendshem. Kissingeri konsideron se SHBA-ja ne Ballkan ka rolin e funkcioneve te njejta sic kishte Austo-Hungaria dhe Perandoria Otomane gjate ketyre viteve te kthesave te medha te shekullit, duke mbajtur paqen e brishte dhe duke mos lejuar kercnimin e metejme te paqes me instalimin e forcave te veta ushtarake ne kufirin qe ndan grupet etnike te konfrontuara. Meqe SHBA-ja ka nje dominim te theksuar ne institucionet nderkombetare financiare cdo mos kooperim me ta mund te sjelle te mjerimi dhe vazhdimi i agonise ekonomike-financiare. Meqe politika e jashtme amerikane ka mbeshtetjen kruciale ne media dhe sentimentet e kongresit-dy barometra te rendesishem te interesit amerikan i cili tash per tash perkon me nje interesim te zvogluar, cdo gabim i faktorit politik shqiptar qe do te afrohej me teper me konceptin evropian e jo me ate amerikan do te jete tragjik per shqiptare. Pra shqiptaret duhet te mbeshtesin ne menyre te qendrueshme konceptin amerikan qe eshte baze per realizimin e interesave te tyre nacionale-ato te integrimit brenda-shqiptar, qe do te nenkuptoje lidhjet e qendrueshme politik, ekonomike dhe ato nga fusha investive. Meqe SHBA e konsideron veten si burim dhe garantues i institucioneve demokratike pergjate globit, duke ngritur ceshtjet si ato te implementimit-pranimit dhe garantimit te zgjedhjeve te lira, duke zbatuar sankcionet ekonomike ose pergjegjesite tjera nese kriteret nuk jane te plotesuara, rezultat i se ciles eshte perfshirja e trupave amerikane kudo ne bote qe nga Evropa Veriore e deri te vija e konfliktit ne Azine Lindore. Dialogu, demokratizimi i shoqerise, mbrojtja e te drejtave dhe lirive te njeriut, eshte koncept i palekundshem i politikes se jashtme amerikane, ky koncept pretendon te kete shtrirje globale meqe organizimi i tanishem ne bote eshte i tejkaluar, OKB-ja eshte shnderruar ne dinosaurus i birokracise, e cila nuk eshte ne gjendje te zgjidhe asnje problem ne bote. Globalizmi i lirive dhe te drjtave te njeriut eshte koncept qe ofron Amerika, ne te cilat vlera mbeshtetet edhe civilizimi.





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Besim Krasniqi

Postuar mė 9-10-2002 nė 08:02 Edit Post Reply With Quote
DIOGARDI THERRET POLITIKANET TE ZGJOHEN

Diogardi thërret politikanët të zgjohen…


Kryetari i lidhjes shqiptaro amerikane Xhozef Diogardi tha mbërëm në Mitrovicë se pavarsia e Kosovës është e pshmangshem .
“Ne e dimë se nuk do ta na japin pavarësinë nesër, por liderët duhet t’i thonë Shtajnerit se këtu ekziston vertëm një opcion - e ajo është pavarsia e Kosovës”, tha Diogardi duke folur para afaristëve dhe biznismenëve në qytetin e ndarë të Kosovës.
Sipas ish kongresistit amerikan, mënyra e vetem e zgjidhjes së çështjes së Kosovës dhe çështjes së Mitrovicës qëndron në Uashington.
“Çështja e Mitrovicës nuk është e rëndësishme vetëm për Kosovën por për pesë milionë shqiptarë që jetojnë jashtë saj, për shqiptarët në Maqedoni, Luginë të Preshevës, Çamëri, Mal të Zi, Greqi, prandaj ne duhet të punojmë”, tha Xhozef Diogardi.
Sipas tij, nuk ka koordinim dhe bashkëpunim ndërmjet partive politike .
“Nëse doni që të bashkohet Mitrovica dhe Kosova të bëhët e pavarur mu tani atëherë duhet të flasim me një zë në Uashington, me nje zë të fuqishëm, siç bëjën hebrejët”, theksoi Diogardi.
Ai terheqi vërejtejen se ekzistojnë disa shenja të rrezikshme për Kosovën.
“Serbët po forcohen, propaganda e tyre tani po vjen në shtypin amerikan, Bushi e ka vëmendjen drejt Irakut, ndihma Kosovës po i zvoglohet, Shtajneri i bën 7 pika për Mitrovicën e nuk ka asnjë shqiptarë në tavolinë që të bisedojë me të, para dy vitesh e ndërruan kufirin në Maqedoni e asnjë shqiptarë nuk u pyet fare… këto janë shenja të rrezsikshme për Kosovën “ u shpreh Diogardi.
“Zgjohuni, zgjoni politikanët tuaj. Unë jam i gatshëm që të kryejë punë time por edhe ju duhet ta kryeni puën tuaj, përfundoi kryetari i lidhjes shqiptare amerikane Xhozef Diogardi.

8 tetor 2002, ora: 13:24 CET






View User's Profile View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 9-11-2002 nė 15:46 Edit Post Reply With Quote
Zëdhënësja e Solanës: Vetëm KS mund të ndryshojë statusin e Kosovës
Lajmi i ores 12:05 PM



LUKSEMBURG (9 Nëntor) - "Preambula në Kartën kushtetuese të unionit të ri Serbi - Mali i Zi ku thuhet se Kosova është pjesë integrale e Serbisë, është vetëm formë propozimi, prandaj deri sa të kemi tekstin përfundimtar ne nuk jemi në pozicion që të theksojmë diçka në emër të Bashkimit Evropian", ka deklaruar për BBC-në Kristina Galak zëdhënësë e shefit për politikë të jashtme të BE-së Havier Solana. Ajo shtoi se pa marrë parasysh se çfarë formulimi do të përfshihet në Kushtetutën e re, statusi i Kosovës nuk do të ndryshojë. Statusi është i rregulluar nëpërmjet Rezolutës 1244 të KS të OKB-së, sipas së cilës, Kosova është nën autoritetin ndërkombëtar dhe e vetmja mënyrë për ta ndryshuar këtë pozicion, është nëpërmjet një votimi të ri të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, thotë Galak, e cila porositi kosovarët që të mos shqetësohen rreth kësaj çështjeje. Galak thekson e gjithë kjo i është bërë e qartë palës serbe dhe asaj malazeze "vazhdimisht në mënyrë diskrete", duke theksuar se "qëndrimi i BE është se përmendja e Kosovës është e panevojshme për momentin, sepse në realitet asgjë nuk do të ndryshojë". anjo/mr (BBC/BalkanWeb)





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 10-11-2002 nė 16:05 Edit Post Reply With Quote
Çfarë sjell shkëputja e Kosovës


--------------------------------------------------------------------------------

DIPLOMATICUS

Provokimi, që planifikuan disa forca konservatore politike në Beograd dhe në Podgoricë, duke përfshirë në projekt kartën kushtetuese përcaktimin e Kosovës si pjesë e Serbisë, mori ditët e fundit nga bota një përgjigje, e cila duhet t'i bëjë të mendojnë seriozisht politikanët në Serbi dhe në Mal të Zi, lidhur me atë drejtim orientimesh, që duhet të ndjekin për të hyrë në Evropë. Por duhet t'i bëjë të mendojnë seriozisht edhe disa forca politike të fjetura në trevat mbarëshqiptare, të cilat gjykojnë se ëndrrra e tyre do t'u serviret në pjatë të argjendtë, vetëm duke ndenjur ata rrëzë oxhakut.

* * *

Eshtë fat dhe fakt që faktori ndërkombëtar perëndimor, jo vetëm ndjek, por edhe mban qartë dhe në vazhdimësi ekuilibrin e lëvizjen e rrymave, të cilat duhet të çojnë në logjikën historike dhe gjeopolitike të ardhmen e Kosovës dhe të rajonit. Vështirë se gjen një periudhë tjetër pas tetorit 2000 si kjo tani që Beogradit t'i drejtohet një breshëri mesazhesh negative nga faktori ndërkombëtar. Siç del nga burimet diplomatike, edhe gjatë vizitës që kryeministri i Serbisë Z.Xhinxhiç bëri kësaj jave në Bruksel, çështja e Kosovës ishte një temë qëndrore e kritikës, që ai mori nga diplomacia e BE-së. Cilat qenë afirmimet dhe përgjigjet e nivelit dhe të kompetencës së lartë, që u dhanë këto ditë drejt Beogradit si dhe për statusin e Kosovës. 1- Komiteti i Ministrave të Këshillit të Evropës, organi më i lartë vendimmarrës, më 6 nëntor në mbrëmje votoi kundër thirrjes së RFJ-së për tu bërë anëtare. Deklarata e ministrave të BE nënvizonte se rrethanat e tanishme e pengojnë Komitetin e Ministrave të paraqesë një ftesë zyrtare për RFJ-në, që të bashkohet me këtë institucion paneuropian. 2- I dërguari special i sekretarit të përgjithshëm të OKB-së për Kosovën dhe shef i UNMIK-ut, M.Shtajner, deklaroi më 6 nëntor, duke iu referuar përcaktimit të Kosovës si pjesë e Serbisë në preambulën e Kartës Kushtetuese të unionit "Serbia dhe Mali i Zi", se çdo deklarim i njëanëshëm i statusit të Kosovës në çdo formë dhe pa u miratuar nga Këshilli i Sigurimit nuk ka asnjë efekt mbi statusin e ardhëshëm të Kosovës. 3- Shefi i Zyrës amerikane në Prishtinë R.Harnish duke iu referuar preambulës serbo-malazeze për Kosovën, bëri të qartë më 8 nëntor se deklarimet e njëanëshme për statusin nuk do të ndikojnë në statusin e ardhshëm politik të Kosovës. 4- Prokurorja e përgjithëshme e Gjykatës Ndërkombëtare të Hagës për krimet e luftës në ish Jugosllavi, Karla del Ponte akuzoi ashpër dhe direkt më 6 nëntor udhëheqjen e RFJ-së jo vetëm për mosbashkëpunim me drejtësinë ndërkombëtare, por për fshehjen e kriminelëve të luftës, sepse ajo tha se i ka dhënë Ministrisë së Brendëshme serbe adresën e saktë ku fshihen kriminelët Mladiç e Karaxhiç në Serbi dhe ata nuk janë kapur.

* * *

Në këtë kuader çështja e përcaktimit të statusit të Kosovës ridel në skenën diplomatike ndërkombëtare për t'u diskutuar në publik dhe kjo është e rëndësishme. Faktori ndërkombëtar perëndimor e quan të vlefshme dhe të nevojëshme të hedhë për diskutim në publik çështjen e statusit të Kosovës dhe ç'është më kryesorja, të përcaktojë bazën e trajtimit të saj si një çështje që i takon eskluzivisht faktorit ndërkombëtar, që do të thotë se është eskluzivisht një çështje ndërkombëtare.

Kjo merr një notë të veçantë në dritën e hutimit që shkaktoi në faktorët politikë në trevat mbarëshqiptare provokimi diplomatiko-juridik i Beogradit dhe i Podgoricës në preambul lidhur me statusin e Kosovës. Faktorët politikë mbarëshqiptarë u dalluan në dy grupe:

- në grupin e politikanëve jo realisht të moderuar, që me një dozë megallomanie mendojnë se është shenjë urtie të mos prononcohen për çështjen e statusit të Kosovës, nën prektekstin absurd se nuk ka ardhur koha të flasim për këtë.

- në grupin e politikanëve realisht të moderuar, të cilët kanë guximin dhe vizionin të ngrejnë dhe trajtojnë këtë problem strategjik kombëtar dhe që moderimin real e çfaqin nëpërmjet trajtimit të moderuar të çështjes dhe jo të mbylljes së gojës për të.

* * *

Duhet thënë se faktori perëndimor ndërkombëtar dha me këtë rast edhe një mësim të ri për politikanët e trevave mbarëshqiptare për tua davaritur hutimin. Politika në trevat mbarëshqiptare kërkohet të jetë në pararojën e trajtimit diplomatik të problemeve që kanë të bëjnë me Kosovën, FYROM-in apo vise të tjera, ku faktori shqiptar është instrument jetik i zgjidhjeve. Nëse faktori ndërkombëtar perëndimor nëpërmjet Shtajnerit apo deklaratave mbështetëse për të nga qeveria amerikane, gjermane etj për statusin e Kosovës si çështje ndërkombëtare shprehet hapur, a ka kuptim që faktori mbarëshqiptar të ketë kompleksin e inferioritetit dhe të provincializmit e të mos prononcohet se gjoja mund të akuzohet për nacionalizëm.

Ka një koncept më të zgjeruar sot për nacionalizmin dhe rrezikon të etiketohesh si nacionalist edhe kur nuk bëhesh krahas faktorit ndërkombëtar për të përcaktuar qëndrim. Kështu që mund të vlerësohet se është në kohen e duhur dhe në rezonancë me faktorin ndërkombëtar deklarata e ministrit të jashtëm shqiptar Ilir Meta se statusi i Kosovës nuk është një çështje e forcave që po diskutojnë kushtetutën e unionit Serbia dhe Mali i Zi. Siç është me vend edhe qëndrimi që mbajti kryeministri i Kosovës Bajram Rexhepi, i cili vuri në dukje pasojat që mund të vijnë si rrjedhim i hapave të Beogradit e Podgoricës për Kosovën.

* * *

Që ka një intonim të ri të faktorit ndërkombëtar për çështjen e statusit të Kosovës e dëshmon edhe qëndrimi që mbajti kryeministri i Serbisë, Z. Xhinxhiç, i cili deklaroi në Bruksel më 7 nëntor se realiteti është se Serbia nuk ka ndikim në Kosovë dhe se nuk do të ishte realiste të theksohej se Kosova është pjesë e Serbisë. Xhinxhiç është paraqitur deri tani si një politikan i moderuar, i cili e kupton moderimin real në diplomaci dhe jo si disa politikanë shqiptarë që ngatërrojnë memecllëkun me moderimin. Duhet pranuar se qëndrimi i ri i shprehur nga Xhinxhiçi në kryeqytetin evropian ka një domethënie shumë të gjerë lidhur me hopin e madh, që pritet të ndodhë në të ardhmen për statusin e Kosovës dhe me të cilin duhet të pajtohet tashmë edhe vetë Serbia.

* * *

Ajo që kryeministri i Serbisë kërkon të ofrojë në këtë moment kthese është fakti që sipas tij për statusin e Kosovës duhet të bisedojnë vetëm serbët dhe shqiptarët dhe jo faktori ndërkombëtar. Në fakt kjo nuk është një tezë e re, por e vjetër që e ka hedhur në tryezë qeveria e Beogradit edhe më 1998, kur për fat të keq edhe disa shqiptarë të "moderuar" ranë pre e kësaj oferte bllofuese. Kosova ishte para 1999, dhe është akoma më tepër pas 1999, një çështje ndërkombëtare. Eshtë një çështje madhore, ku ndahen dy popuj dhe dy entitete që, siç pranon me të drejtë kryeministri i Serbisë, nuk kanë më asgjë të përbashkët me njëri tjetrin. Xhinxhiç do të kishte të drejtë nëse do ti kuptonte bisedimet si derivate të vendimit të kryer për statusin e pavarur të Kosovës. Megjithatë mesazhi që erdhi nga OKB-ja është se Kosova është një problem ndërkombëtar dhe statusi i saj një çështje ndërkombëtare.

* * *

E përkthyer në një gjuhë më të thjeshtë kjo do të thotë se Kosova është debat subjektesh të pavarura shteroro-juridike, diskutim që mund dhe duhet të organizohet dhe drejtohet nga faktori ndërkombëtar. Tashmë kemi precedentin e Konferencës Ndërkombëtare për Kosovën në Rambuje, të drejtuar nga Bashkimi Evropian. Kjo kornizë jo vetëm nuk mund të kthehet mbrapsh, por edhe përbën pikënisjen e një diskutimi për statusin e Kosovës, i cili, pavarësisht nga koha do të sanksionojë ndarjen përfundimtare dhe zyrtare të Kosovës nga Serbia. Për këtë po ndërgjegjësohen edhe vetë klasa politike serbe, nga e cila elemente dhe grupe të moderuara po kuptojnë se sa më shpejt të ndahet Kosova nga Serbia, aq më shpejt Serbia do të hyjë në Evropë.

gsh





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 10-11-2002 nė 16:07 Edit Post Reply With Quote
Statusi i Kosovës, ja tre opsionet përfundimtare
Deklarata e kryeministrit Rexhepi në Konferencën e Brukselit se "Kosova do të shpallë pavarësine në se pranohet preambula serbomalazeze", tregon se vëmendja e faktorit ndërkombëtar nuk duhet drejtuar vetëm në ndihma dhe zhvillimin ekonomik të Kosovës, pa përcaktuar tashmë drejtimin politik të së ardhmes së saj
Pavarësia, pavarësisht nga cilësimet e plotë apo e kushtëzuar do t'i jepte fund krizës në Kosovë dhe nuk do të dëmtonte interesat e asnjë shteti në rajon, nuk do të rrezikonte asnjë shtet fqinj. Megjithëatë, do të jenë një mori faktorësh që do të përcaktojnë statusin përfundimtar të Kosovës


--------------------------------------------------------------------------------

Gëzim Podgorica

Qershori i vitit 1999 shënoi për Kosovën një etapë të re politike, juridike e sociale duke konsistuar krahas të tjerash edhe me vendosjen e administrimit ndërkombëtar bazuar mbi Rezolutën 1244. Kjo Rezolutë paraqet një kombinim të parimeve juridike dhe politike të cilat përcaktojnë mandatin e Organizatës ndërkombëtare të Kombeve të Bashkuara, duke parashikuar një sërë zhvillimesh politike që filluëan me ndaljen e luftës për të arritur deri tek gjetja e një zgjidhjeje përfundimtare të statusit juridik dhe politik të Kosovës.

Normalisht, këtu kemi të bëjmë me një proces me një dinamikë zhvillimi që nuk është përcaktuar në aspektin kohor, por kjo nuk presupozon zgjatjen pa fund të këtij mandati, pasi të gjitha zgjidhjet juridike dhe politike të Rezolutës janë parathënia e zgjidhjes përfundimtare për Kosovën, mbështetur në zhvillimet politike si brenda, ashtu edhe jashtë saj. Rrugët që do të cojnë drejt statusit final të Kosovës si dhe mekanizmi juridik nuk janë përcaktuar, por ama vetë Rezoluta përgatit kushtet për këtë. Meqenëse ajo shumë gjëra nuk ka arritur t'i përcaktojë në mënyrë përfundimtare, të cilat fillojnë që me afatin e saj, janë krijuar gjatë periudhës së implementimit mundësi të shumta interpretimi në dy drejtime: në shpejtimin e proceseve integruese të Kosovës në rrjedhat e reja të shoqërisë së sotme demokratike nga njera anë, dhe në përpjekjet e vazhdueshme për integritetet territorial mbi të nga ana e RF të Jugosllavisë, nga ana tjetër. Kjo e fundit shpesh herë ka marrë qëndrime që kanë tensionuar situatën, dhe rasti i fundit është përfshirja e Kosovës në Serbi në preambulën e Kushtetutës së Beogradit dhe Podgoricës. Këto lëvizje të pushtetit serb jo vetem paragjykojnë tërë procesin që përfundoi luftën në Kosovë, por sfidojnë si vullnetin shpirtëror të popullit të Kosovës, ashtu edhe qëndrimin e bashkësisë ndërkombëtare për një koncept të hapur të statusit të Kosovës. Insistimi i Serbisë për ta inkuadruar Kosovën brenda vetes, duke përdorur në këtë rast preambulën e kushtetutës që po përgatitet, është sa nevojë e tanishmë, aq edhe projeksion i së ardhmes për Serbinë. Eshtë e qartë se për frenimin e politikave agresive serbe duhen tashmë edhe barriera të karakterit juridik, të cilat nisin me pranimin e realiteteve të reja në Kosovë e rajon. Provat e emancipimit demokratik dhe të aftësisë vetqeverisëse Kosova po i jep prej tre vitesh, ashtu siç po ndjen edhe në anën tjetër përpjekjet e vazhdueshme për të restauruar dhe inkurajuar rikthimin shtetëror serb.

Statusi final i Kosovës
Shumë përcaktime të Rezolutës 1244 janë tejkaluar dhe nuk përputhen me realitetin e ri të krijuar, por në të njëjjtën kohë disa përcaktime të saj jane kthyer në një burim tensionesh politike dhe pakënaqësisë së popullit të Kosovës. (Krahas preambulës kushtetuese kujtojme letrën drejtuar Bankës Botërore nga Nebojsha Çoviç, nënkryetar i Qeverisë së Serbisë dhe shef i të ashtuquajturës Qendër Koordinuese për Kosovën para fillimit të konferencës së donatorëve në Bruksel).

Vetë Rezoluta paraqet një akt të përkohshëm, që siç cilësuam më lart, si pasojë e zhvillimeve komplekse ajo duhet ndryshuar dhe këto ndryshime janë si të natyrës juridike, ashtu edhe politike. Motivet politike mbështeten në vlerësimin e ndryshimeve të gjithëanëshme të rrethanave politike në Kosovë, kurse ato juridike shprehen në instrumenetet dhe procedurat për ndryshimin e Rezolutës. Sigurisht këtu nuk bëhet fjalë për përcaktimin e cështjes së zgjidhjes së statusit final të Kosovës, pasi për kushtet e tanishme edhe brenda faktorit politik të Kosovës ekziston bindja se akoma nuk janë të pranishme kushtet optimale për një zgjidhje të tillë, por problemi shtrohet për ndryshime në Rezolutë, që do t'i hapnin rrugë zgjidhjes finale dhe shmangin përcaktime evazive, të cilat lënë shkas për krijimin precedentësh të rrezikshëm e pse jo edhe destabilizues. Deklarata e kryeministrit Rexhepi në Konferencën e Brukselit se "Kosova do të shpallë pavarësine në se pranohet preambula serbomalazeze", tregon se vëmendja e faktorit ndërkombëtar nuk duhet drejtuar vetëm në ndihma dhe zhvillimin ekonomik të Kosovës, pa përcaktuar tashmë drejtimin politik të së ardhmes së saj.

Eshtë e qartë se cështja e zgjidhjes së statusit të Kosovës është një cështje hipotetike, dhe ky problem do të përcaktohet në varësi të zhvillimit të procesit politik në Kosovë dhe të situatës në rajon, por gjithsesi në qarqë politike brenda dhe jashtë Kosovës, deri tani tre janë opsionet lidhur me këtë cështje.

Opsioni i parë: Subjektet politike shqiptare në Kosovë, përgjithësisht, ndajnë të njëjtin mendim se referendumi është forma dhe mekanizmi institucional dhe juridik më i pranueshëm për shprehjen e vullnetit politik të popullit. Çështja e referendumit nuk është një slogan elektoral i lidershipit politik shqiptar të Kosovës, pasi ky është një prioritet i shprehur që në Konferencën e Rambujesë, duke e mbështetur këtë edhe si një instrument demokratik që lidhet me përcaktueshmërinë e së ardhmes.

Opsioni i dytë: Qarqe të ndryshme ndërkombëtare mbështesin idenë e mbajtjes së një konference të re ndërkombëtare për gjetjen e zgjidhjes përfundimtare të statusit. Ky mekanizëm konsiderohet si formë adekuate e pjesëmarrjes edhe të Serbisë në negociata politike me ndërmjetësim ndërkombëtar. Brenda këtij opsioni mbështeten edhe ide të tjera që e lidhin zgjidhjen e statusit përfundimtar të Kosovës me një zgjidhje globale ballkanike. Kjo e fundit ka ndeshur në rezistencën e menjëherëshme të faktorit politik shqiptar në Kosovë, pasi do të vonohej shumë procesi i integrimit euro-atlantik dhe i përfshirjes së saj në proceset globaliste.

Opsioni i tretë: Politika serbe dhe aleatë të saj mbështesin idenë se bisedimet e drejtëpërdrejta shqiptaro - serbe mund të zgjidhin një status më të avancuar të Kosovës brenda RF të Jugosllavisë. Ky opsion është më i pamunduri për t'u pranuar nga shqiptarët dhe përfaqësuesit e tyre politikë. Përfaqësuesit politikë shqiptarë e kanë bërë të njohur qëndrimin e tyre se me autoritetet serbe mund të bisedojnë vetëm për një proces të ndarjes paqësore dhe kushtet e tjera të kësaj ndarjeje sic janë reperacionet e luftës, kompensimet e dëmeve si pasoje e plackitjes së pasurisë së Kosovës, ndriçimi i fatit të të zhdukurve e të tjerë.

Mekanizmi i zgjidhjes së statusit është një problem që mbështetet aktualisht mbi tre opsione, por vënia në rendin e ditës së këtij problemi, sigurisht që do të ofrojë edhe mundësi e rrugë te tjera. Por mekanizmi shoqërohet me pikëpyetjen se cila do te jetë zgjidhja e këtij statusi, pasi pavarësia e cila është kërkesa që ka filluar të anonçohet gjithnjë e më shumë edhe në tryeza diplomatike, për faktorin politik shqiptar konsiderohet si zgjidhja jo vetëm e vetme, por më efikase dhe më e drejtë e krizës. Megjithëtatë, përcaktimi mund të arrihet përmes referendumit. Në momentin kur arrihen kushtet për gjetjen e zgjidhjes përfundimtare për Kosovën, atëherë do të pushojë së funksionuari edhe Rezoluta 1244 dhe do të kalohej normalisht në një fazë më të avancuar të pushtetit politik. Referendumi do të ishte një element mjaft konstituiv për zgjidhjen finale. Ky referendum, për shkak të prezencës ndërkombëtare në Kosovë, do të mund të ishte ndërkombëtar, pra shpallet, udhëhiqet dhe mbikqyret nga autoritetet ndërkombëtare. Edhe marreveshja e Rambujesë, të cilës i referohet Rezoluta 1244, ishte e karakterit të përkohshëm trevjecar, dhe ka përcaktuar referendumin si pjesë konstituive të zgjidhjes finale të statusit të Kosovës.

Paragjykimi që i bëhet rezultatit të referendumit ka bërë që të sillen në diskutimet e deritanishme diplomatike, por edhe ato shkencore, një varg arsyesh për ta shmangur si process, pasi duke qënë se kërkesa e shumicës së popullit të Kosovës është shprehur për pavarësi, rezultati i këtij referendumi është i njohur. Realiteti që ofron sot Kosova dhe nevoja e saj për hapa më të shpejtë integrues nuk kanë pse të krijojnë në disa qendra vendimmarrjeje idenë se:

Pavarësia e Kosovës përbën një "precedent destabilizues"

Mendoj së është e kundërta. Para së gjithash, ajo(pavarësia) duke qënë një vullnet politik i popullsisë shumicë dhe pjesë e së drejtës ndërkombëtare juridiko-politike për vetvendosje, bazuar edhe në elemente historikë mbi legjitimitetin e Kosovës, nuk ka pse të ketë as kontestim dhe as paragjykim për krijim precedenti destabilizues apo të rrezikshëm. Kosova dihet se është aneksuar dhunshëm nga Serbia me 1918. Me këtë fakt populli shqiptar i Kosovës nuk është pajtuar asnjëherë dhe e ka shprehur vullnetin e tij për vetëvendosje që nga Konferenca e Bujanit deri te referendumi i vitit 1991 për t'u konfirmuar botërisht me sakrifica dhe gjak përmes luftës së udhëhequr nga UÇK-ja.

Kësisoj, pavarësia e Kosovës që ka jo vetem legjitimitet të brendshëm, por mbështetet edhe në të drejtën ndërkombëtare dhe proceset e krijimit të një rendi të ri botëror, në të njëjtën kohë do të rrezatojë edhe stabilitet në rajon. Pa hyrë në analiza që pavarësia e plotë, apo ajo e kushtëzuar që paraqitet si projekt nga Grupi Internacional i Krizës është zgjidhja më optimale, rruga drejt pavarësisë së Kosovës ka nisur dhe ajo duhet mbështetur. Pavarësia, pavarësisht nga cilësimet e plotë apo e kushtëzuar do t'i jepte fund krizës në Kosovë dhe nuk do të dëmtonte interesat e asnjë shteti në rajon, nuk do të rrezikonte asnjë shtet fqinj. Megjithëatë, do të jenë një mori faktorësh që do të përcaktojnë statusin përfundimtar të Kosovës, por ajo që është e nevojëshme të hyjë më shpëjtësi në rrugën e zgidhjes, është statusi që sjell domosdoshmerisht stabilitetin e gjithëanshëm në Kosovë. Stabiliteti i Kosovës do të ishte një faktor pozitiv edhe për Maqedoninë, pasi do të ndikonte në uljen e tensioneve në këtë republike, duke krijuar një frymë mirëbesimi dhe bashkëpunimi rajonal, dhe kurrsesi nuk do të prodhoheshin efekte zinxhirore për rajonet e tjera të krizës. Përcaktimi përfundimtar i pozicionit të Kosovës do të ishte edhe një bazë e mirë e integrimeve kombëtare dhe rajonale dhe do tu hapte rrugë integrimeve të tjera në nivel europian.

Gjykimi mbi të ardhmen e Kosovës lidhet me shpejtësinë e proceseve politike që po zhvillohen atje, dinamika e realizimit të të cilëve varet si nga faktorët vendor, ashtu edhe ndërkombëtar. Ritmi i procesit politik, megjithëse ka shënuar një hop mjaft të shpejtë dhe në disa raste impresionues, prapëseprapë ai kërkon me shumë afirmimin e aftësive shtetformuese te kosovarëve, përmes ndërtimit të institucioneve efektive qeverisëse. Këtu qëndron e " fshehur" edhe rezistenca e Rezolutës 1244 e cila mund të kërkohet për t'u zevendësuar, në momentin krijimit të realitetit të ri pas kalimit të tranzicionit shumëdimesional që po kalon Kosova, ku duhen afishuar në mënyrë të qartë si sundimi i ligjit, ashtu edhe mbrojtja e të drejtave të njeriut dhe pakicave.

Avancimi i proceseve politike në Kosovë sjell domosdoshmërinë e ndryshimit si të akteve juridike, ashtu edhe të qëndrimeve të të gjithë faktorëve për të saktësuar statusin e ardhshëm të Kosovës në një të ardhmë të limituar në kohë, si pasoje edhe e zhvillimeve komplekse brenda e jashtë saj.

gsh





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
burimuji

Postuar mė 14-11-2002 nė 01:40 Edit Post Reply With Quote
Perjetesim Hamendesor i Pavarsise se Kosoves

"http://www.usip.org/pubs/specialreports/sr95.html"

SPECIAL REPORT
Simulating Kosovo: Lessons for Final Status Negotiations

Briefly...

While the United States and its European allies are hesitating about what to do about Kosovo's final status, there is a need to begin to prepare for the difficult negotiations between Belgrade and Pristina required to determine that status within the next five years or so.

Simulated negotiations conducted in the fall and winter of 2001-2002 with mostly American participation suggested that the U.S. government must take a lead role in such negotiations if they are to be successful.

Both simulated "Serbs" and "Albanians" looked to the "U.S." as the power broker, ignoring other elements in the international community like the "UN," which lacked credibility with both sides.

The "Serbs" felt the United Nations had failed to ensure the implementation of UN Security Council resolution 1244, while the "Albanians" sought to minimize the importance of 1244 and saw a UN-led international delegation as an obstacle to resolution of the conflict.

The key to "U.S." leadership was a strong presence in the negotiations, demonstrated by articulating either an acceptable solution or a substantive position on the final status of Kosovo.

Modalities (especially location of the talks, under whose auspices they are conducted, terms of reference, in which delegation the Kosovo Serbs would sit at the table) are likely to be crucial, acting as a surrogate for the most important substantive issues.

Modality issues should therefore be thoroughly explored in advance of the actual negotiations, with solutions found that do not pre-judge the outcome.

The overriding goal of the "Albanians" was independence; they were willing to talk only as long as independence was on the table.

The "Serbs" opposed independence and effectively used the Kosovo Albanian human rights record since 1999 as evidence that the Serbian minority would not be protected in an independent Kosovo.

"Serbs" and "Albanians" might agree on the need for a timetable for implementation of resolution 1244, but the international community saw this as likely to lead to failure and therefore resisted it.

When left to their own devices, the "Albanian" and "Serbian" delegations were ready to engage in division and reallocation of territory, exchanging land in northern Kosovo for land in southern Serbia and ignoring the consequences for Macedonia and Bosnia.

If redistributing territory to promote ethnic homogeneity is to be avoided, the international community, led by the United States, will have to prevent it.

"Serbs" and "Albanians" agreed that Serbs should return to their homes, and that an international force should oversee such a return.

"European" delegates found it difficult to formulate and implement a united position and generally played secondary roles.

Although the "French" and "British" delegations in the simulations did not line up behind a European agenda, they joined together to use the promise of EU membership and economic incentives to encourage the "Serbs" to cooperate.

Implementation of any final status agreement will require a prolonged international civilian and military presence. It would make little sense to spend the time and effort to gain some kind of agreement on final status only to see it collapse under the strain of security or economic difficulties.

The Gaming Exercise
The objectives of the gaming exercises were to provide structured training on the range of issues that would be addressed in Kosovo final status negotiations and to facilitate cross-training by exposing the participants to perspectives from all the parties. By shedding light on the dynamics of the final status process, the exercises enabled participants to consolidate lessons learned for use in future negotiations. None of the three simulations reached a definitive conclusion on final status.

Participants included current and former members of the U.S. Department of State, former and current European officials, former UNMIK officials, former military commanders, former CIA operations officers with experience in Kosovo, congressional staff, think tank staff, members of international non-governmental organizations, former Kosovo aid workers, members of the media, international lawyers, and academics. We have put identifications in quotation marks ("Serb," "Albanian," "U.S.," "UN") to emphasize that participants are playing roles. In actual negotiations, in which parties have more diverse backgrounds, the process and outcomes might be different.

Several former officials with direct experience in Kosovo matters helped prepare the simulation materials. The drafts of the overall scene-setter and the Kosovo Albanian delegation materials were prepared by Louis Sell, a former State Department official who served two tours at the U.S. Embassy in Belgrade, including as political counselor from 1987 to 1991, and was director of the International Crisis Group office in Pristina from May to October of 2000. Vladimir Matic, former assistant federal foreign minister of Yugoslavia who resigned in 1993 in disagreement over policy issues and subsequently taught at Clemson University, drafted the documents for the "Yugoslavia/Serbia" delegation. Rick Lorenz, retired Marine Corps colonel who served in Kosovo in 2000 as a legal adviser for the United Nations Mission in Kosovo (UNMIK) and earlier served in Bosnia with IFOR (International Force), prepared the drafts for the International Delegation.

The one-day gaming exercise was conducted three times, with different participants each time. Each simulation was conducted in a sequence mirroring the real world unfolding of the negotiating process. PILPG provided a scene-setter for each simulation and role descriptions. The information provided to the participants and the agendas for each simulation integrated legal and foreign policy issues reflecting concerns and attitudes displayed by Contact Group governments (the United States, United Kingdom, France, and Russia), the United Nations, and regional protagonists. No attempt was made to prejudge the outcome of the simulations or direct the participants toward any particular outcomes. Instead, the simulations were designed to highlight key issues that the parties would need to address to avoid a renewal of conflict. In each simulation, time was allotted to plenary negotiations and individual/small group negotiating activities to prepare for the plenary sessions. The participants were allowed to alter the schedule as well as engage in shuttle diplomacy as they felt necessary.

For purposes of the simulation, the control team from the Public International Law and Policy Group (PILPG) arbitrarily established that the final status talks would begin after the November 2001 parliamentary elections in Kosovo and that elections would also have taken place in Yugoslavia/Serbia, thus removing the need for immediate pre-election maneuvering by Kosovo Albanian and Belgrade officials. The control team also predicated the simulation on the assumption that the Federal Republic of Yugoslavia (FRY) would still be in existence when final status talks begin, though this was not meant to imply any preferred outcome by the organizers of the simulation regarding the issue of Montenegro's independence nor any other related territorial issue regarding the FRY and its neighbors.

The rules of the simulation were straightforward: there were no rules. However, there were strict time allotments for group meetings, private negotiations, and plenary sessions. Since the control team could not provide background material on all issues that delegations might conceivably raise, it chose issues that appeared likely to arise. The control team did not assume that all of the issues could be negotiated during the simulation or that agreements could be reached on each of them. Each delegation was required to decide its own priorities and tactics. The guidelines were to be consulted but not rigidly applied.

Back to top

Lessons Learned: State Behavior

Internationals
There are a number of noteworthy dynamics attributable to the International Delegation as a group. Most important, despite the presence of "Russian" delegates, the International Delegation held little credibility in the eyes of the "Serbs." Despite the massive amount of international assistance provided to Serbia since the beginning of Serbia's democratic transformation, the "Serbian" officials continued to portray themselves as victims of the NATO air campaign and held the international community responsible for the failure to protect the Kosovo Serbs from Kosovo Albanian revenge killing in June and July of 1999. The "Serb" delegation generally held the international community responsible for the failure to implement UN Security Council resolution 1244, in particular the provisions providing for the return of some level of Yugoslav jurisdiction over Kosovo. Thus, whenever the International Delegation sought to persuade or pressure the "Yugoslav/Serb" delegation on the question of final status, the "Yugoslav/Serb" delegation would resist, countering with a demand to first see concrete results under the existing framework of resolution 1244 before creating a new one.

While agreeing to act as a single delegation with a uniform message, the individual members of the International Delegation were constantly subjected to efforts by the "Albanians" and the "Serbs" to persuade them to act individually on the basis of perceived allegiances with either the Albanians or the Serbs. These efforts met with mixed results. More often than not, the "Russians" sided with the "Serbs," and acted as advocates for the "Serbs" from within the International Delegation. The only time the "Russians" took more of a hands-off approach was at the simulation that occurred soon after September 11, 2001, when they reached agreement with the "U.S." on a jointly imposed settlement. Similarly, the "U.S." generally favored the "Albanians," which the former often expressed in the negotiations by taking a hard-line position in favor of concrete moves towards Kosovo independence. The "U.S.-Albanian" alliance was less obvious and less reliable than the "Russian-Serb" alliance, however. At times, as in the third simulation, the "Americans" seemed to be more concerned with maintaining the trust and cooperation of the "Serbs," without much concern for the reaction such behavior might draw from the "Albanian" delegation.

Within the International Delegation itself, the relationship between the "U.S." and "UN" was generally tense. In all simulations except the first, the "U.S." dominated the International Delegation. However, when there was a strong personality in the role of the "UN," the "UN" tended to resist "U.S." domination and claimed an unusually enhanced role in the negotiations on the basis of its stewardship of Kosovo by UNMIK. For example, in the third simulation, the "U.S." chose not to send the head of its delegation to meet with the "Albanians," who consequently felt snubbed because they had to meet with the second-ranking "U.S." delegate. Despite the fact that the "Albanians" requested to meet with the head of the "U.S." delegation, the "U.S." refused to comply. The "UN" clearly disagreed with the "U.S." decision not to send the head of the delegation to meet with the "Albanians" and tried to mediate between the two parties, but ultimately, the "UN" did not carry much weight with the "U.S." (or with the rest of the International Delegation).


United States
The role the "U.S." played in the simulations was strongly linked with success or failure in making progress on a final solution. When the "U.S." declined to assume a leadership position in the negotiations, the "UN" filled the void. At the opposite end of the spectrum, when the "U.S." took a forceful position, the "Serbs" and "Albanians" became so concerned that they moved toward partitioning the territory between themselves.

The key to U.S. leadership was to create a strong presence in the negotiations by articulating either an acceptable solution or a substantive position on the final status of Kosovo. The "Serbs" were mistrustful of the "U.S." However, both the "Serbs" and "Albanians" sought the attention of the "U.S." It seemed clear to them as well as to the rest of the parties involved that the United States was the real power broker in resolving final status.

Assuming its central role, the "U.S." tended to adopt a high-handed approach. Other delegates from the International Delegation noted that the "U.S." delegates rarely sought or listened to their advice, except the "UK," and tended to dominate the meetings, consequently marginalizing the other delegates. As a result, the other delegates sought to exert influence in bilateral shuttle diplomacy meetings where no "Americans" were present.

While the "U.S." recognized that the "Albanians" looked to the United States to protect their interests, "U.S." role-players did not always act accordingly. The "U.S." generally took a hard-line position with the "Serbs," pushing them towards accepting independence or at least some form of intermediate sovereignty. In the majority of the gaming exercises, the "U.S." insisted that the "Serbs" consider the idea of independence for Kosovo and that they take steps beyond resolution 1244 toward that end. In the third gaming exercise, however, the "U.S." sought to accommodate the interests of the "Serbs," advising them that independence did not necessarily have to be on the table in the immediate future. One "U.S." delegate, in a meeting with the "Serbs," stated that "this is not the forum to discuss specific outcomes." The delegate went on to advise the "Serbs" that they did not need to go through the "U.S."--that the American role was more of an "honest broker" in the negotiations--implying that the "U.S." had no agenda of its own to pursue. In contrast, the "Serbs" in the same meeting were asking the "United States" to get involved and to advocate on their behalf. This was quite a change from the previous negotiations where the "U.S." and "Serbs" were more clearly adversaries, and where the "U.S." had a definite tilt toward independence for Kosovo.

The three gaming exercises underscored that achieving an agreement requires the United States to take the lead role and devote political capital to the process.


Serbs
When pressured by the international community to confront the possibility of an independent Kosovo, the "Serbs" used the Kosovo Albanian human rights record as evidence that they could not be trusted to protect the Serbian minority. By defining themselves as victims of abuse rather than perpetrators of ethnic cleansing, the "Serbs" were able to gain protection-related concessions from the International Delegation.

A large part of the "Serb" strategy was to delay any discussion of final status by focusing on negotiating modalities, or by shifting attention to the failure of the international community to effectively implement the current resolution 1244 framework. The "Serbs" did not perceive any motivation to cooperate or initiate compromises on any of the issues, and when effective initiatives by the Internationals were lacking, the "Serbs" were able to filibuster by arguing over anything and everything except final status. Further, the "Serbs" tried to characterize the "Albanian" delegation as a nonessential player in the negotiations--their position was that the real discussions were between themselves and the Internationals, with the Albanians playing a subordinate role.

In one of the simulations, the "Serbs" refused to divide into sub-delegations in order to attend breakout sessions for the purpose of discussing the substantive issues. They objected to the idea that one of the substantive breakout groups was focused on final status. The "Serbs" insisted that none of the other issues--minority rights, refugee return, protection of sacred lands, etc.--could be discussed without some clarification of the intentions of the Internationals on the question of final status. The "Serbs" argued that without some commitment that Kosovo would remain part of Serbia, negotiations over the other substantive issues were moot.

On the whole, the "Serbian" delegates were united in their desire to prevent any negotiation of independence. Additionally, despite recruitment attempts in two of the three simulations, the Kosovo "Serbs" were never seriously tempted to join forces with the Kosovo "Albanians" in an effort to reach a pragmatic solution.


Kosovo Albanians
The Kosovo "Albanians" had one overriding goal--independence. As long as independence was on the table, they were willing to talk. But they were not interested in talking to the "Serbs" formally. They felt that the Serbs were not and should not be a part of these discussions. Also, at best, resolution 1244 could be a starting point, but it was not to be a central topic of discussion. They acknowledged that it gave them more than they had before the war, but felt that its usefulness had passed. In all three simulations, the Kosovo "Albanians" were most interested in getting the "United States" on their side. Furthermore, they felt entitled to speak for the Albanian population that had given them an electoral mandate to achieve independence.

In the first simulation, in which the "UN" took a leading role, the "Albanians" were not enthusiastic about working with them. They wanted the "U.S." as their partner. Also, the "Albanians" felt pressured because there was little talk of independence, and they perceived the "Serbs" as engaged in stalling tactics. The "Albanians" decided that they wanted informal one-on-one talks with the "Serbs" early on, as they believed the only way to actually secure a deal was to negotiate directly. Importantly, they saw the International Delegation headed by the "UN" as merely an obstacle to a resolution of the conflict.

In the other two simulations, where the leadership position was held by the "U.S.," the "Albanians" felt as if they were being forced into an agreement they could not accept and that their concerns were not being seriously addressed.

In the final two simulations, the position of the Kosovo "Serbs" was an issue. At the beginning of the negotiation, Kosovo "Serbs" were not members of the Kosovo delegation. The Internationals inquired about this. To the Internationals, the "Albanians" would say that they had no problem with a Kosovo "Serb" being on the delegation. However, they privately expressed concern about this issue because they assumed this person would report everything they heard back to the "Serb" delegation.

Back to top

Lessons Learned: Modalities
The gaming exercises revealed that modalities are likely to be important and delicate in the initial stages of Kosovo status talks. Both the "Serb" and "Albanian" parties sought to pursue their long-term political objectives through ostensibly procedural issues. As such, many of the first procedural skirmishes masked a more fundamental struggle over whether or not independence would be an option considered during the talks. For instance, the "Serb" delegation and their supporters in the international community insisted that any agreement reached in the talks be ratified in a UN Security Council resolution and that no solution could go beyond the parameters of resolution 1244. They also sought to have the talks held under UN auspices and in one instance requested that the United Nations chair the talks. On the other side, the "Albanians" insisted that 1244 did not determine Kosovo's final status and, in general, sought to minimize UN involvement, recognizing that there was virtually no chance of gaining Security Council support for a settlement that granted independence to Kosovo.

A related issue was the status of the Kosovo "Albanian" delegation vis-?-vis UNMIK and how any deal reached might be codified by the Kosovo "Albanians." Because the constitutional framework promulgated in 2000 by UNMIK gave the new Kosovo government only limited authority over foreign relations there was much concern within the "Albanian" delegation that UNMIK might seek some role in representing Albanian interests during the talks.

As a result of the masking of substantive issues within modalities, there was generally little success at reaching agreement on basic modalities during the first half of each gaming exercise. In the first simulation, the control team instructed the delegations to spend the first hour and a half discussing the modalities. What happened in practice was that the delegations spent an inordinate amount of time arguing about when and where the next round of meetings was to take place and who was going to run them.

In the second simulation, the control team allowed the delegations a more limited time to work out the modalities, then at a certain point announced what the modalities would be for the next meeting. The delegations were instructed to move on to substantive issues. While this approach was more successful, the discussion and argument over the venue continued throughout the simulation and the delegations expressed some resentment at not being allowed to continue to negotiate modalities--even though it was a gaming exercise.

In the third simulation, the control team tried doing away with discussion of modalities all together. What happened, however, was that the parties found other non- substantive issues to argue over, and the third gaming exercise ended up being the least focused on substantive issues of all the simulations. Much of the diplomatic energy was spent in this negotiation trying to work out the relationship between the "American" and Kosovo "Albanian" delegates.

The "U.S." had sent the head of its delegation to meet with the "Serbs" while the deputy chief met with the "Albanians." The "Albanians" felt slighted--they said that they were used to dealing with the secretary of state, and did not understand why the US, their ally, would send the more important delegate to meet with their enemy. The "U.S." responded to the "Albanian" demands that the delegation leader meet with them by digging in and asserting that they would not allow their negotiation agenda to be dictated to them by the "Albanians." It was not until after lunch that the "U.S." and "Albanian" delegates finally met again and the negotiations were able to proceed. A lesson here might be the necessity of leaving some of the modalities on the table in order to allow the parties to "cut their teeth" on some non-substantive issues before moving on to the more contentious ones. Another lesson might be that the United States needs to find ways to encourage the personalities involved to exercise self-restraint and be prepared to engage with all the negotiating partners.


Relationship of the Parties to the Negotiation
In the first simulation, the "Serb" delegation sought to avoid the impression the talks were between two equal parties. Rather, the "Serbs" sought to foster the impression that the talks were between the federal government and one of its constituent parts. The "Serbs" also sought to minimize the role of the International Delegation, and in one simulation attempted to have them confined to providing only good offices and refused to examine any proposals put forward by the Internationals.

In another simulation, the "Serbs" sought to create the impression that the talks were between themselves and the international community, with the Kosovo "Albanians" in a subordinate status. One ploy was to insist that Kosovo "Serbs" and Kosovo "Albanians" each participate as separate and equal sub-delegations. The "Serb" delegation on one occasion also sought to resurrect Milosevic's tactic of insisting on equal representation for minority "communities" in Kosovo, including Turks and Roma. In another gaming exercise, the "Serb" delegation sought to construct "regional" talks, which would include states sympathetic to the Serb position on Kosovo, such as Macedonia, Bulgaria, and Greece.

Kosovo "Albanians," by contrast, preferred to keep Belgrade's role in talks on future status to a minimum, arguing that the final settlement was between the people of Kosovo and the Internationals. The "Albanians" generally resisted direct talks with Belgrade and insisted that the Internationals be fully in charge of the negotiating process. Only when the "Albanians" became highly frustrated with the proposals of the Internationals did they engage in direct talks with the "Serbs," and then only on the matter of territorial exchange. Also, the "Albanians" welcomed the general perception that the Kosovo "Serbs" were not independent actors but, in fact, acted under the direction of Belgrade.


Auspices
The selection of the auspices under which the negotiations would be held was one of the earliest and most stubborn areas where procedural arguments masked deeper substantive differences. The "Serb" delegation, together with some members of the International Delegation, took the position that the talks should be held under UN auspices, that any agreement must be codified in a Security Council resolution, and that the task of the talks was to discuss complete implementation of resolution 1244 but nothing more. The "Albanians," understanding that these positions would rule out independence, predictably rejected a lead role for the UN. They also insisted that 1244 only dealt with the interim status for Kosovo and that final status went beyond the provisions of 1244. The "Albanians" thus sought to have the talks held under some kind of ad hoc group that they believed the United States could dominate, such as the Contact Group. The "Albanians" also sought to bring forward aspects of the deal they accepted--or claim they accepted--at Rambouillet and Paris, especially the concept that the "will of the people" should figure in the determination of Kosovo's final status and the notion of a three-year period for reaching a decision. They downplayed aspects of Rambouillet they did not like, such as its constitutional provisions regarding minority communities.


Venue
The "Serb" delegation sought to have the talks rotate between Belgrade and Pristina. The "Albanians" resisted going to Belgrade, and cited security concerns about talks in Pristina. The "Albanians," together with the International Delegation, sought a neutral site in Europe, such as Brussels or Vienna. The selection of venue turned out to be one of the most consistently contested subjects in the modalities discussions. The location of the event was seen as an important indicator of who was going to be in control of the meetings. The "Serbs" rejected out of hand any location in a NATO member state, while the Internationals wanted to stay away from cities that they considered to be impediments to successful negotiating.

In the second simulation, Reykjavik, Iceland, was proposed as the venue, which ended up being a breakthrough solution. Although the "Serbs" were still hesitant because of Iceland's NATO status, all parties were relatively agreeable to the city. The control team decided to impose Reykjavik as the venue in the subsequent simulation in order to reduce time spent on the modalities and increase attention on the substantive issues. The parties essentially ignored this imposition and spent some time debating venue, as it was seen as important with respect to which power would exercise the most influence over the substance of the negotiation.


Timing
The question of timing of the negotiations and the speed with which they would proceed seemed greatly influenced by the internal political dynamics of each delegation. Arguing that they had an elected government of their own, Kosovo "Albanians" pushed for resolution of the final status issue. Given that their own political situation was still perceived to be in flux, they were willing to refrain from insisting on an immediate decision but indicated a willingness to accept a roadmap that would point the way toward resolution. Both the "Albanians" and "Serbs" looked at the timing of final status talks in the light of developments in Belgrade and the region, including the Kostunica-Djindjic political balance, the outcome of independence efforts in Montenegro, and the situation in Macedonia and elsewhere in the region.


Operational Framework
Another major modality argument was over the framework for future meetings. The "Serbs" insisted that the talks retain resolution 1244 as the operational framework, while the Internationals wanted the talks to move past the constraints of 1244 towards a final agreement for Kosovo. This issue was never resolved in any of the simulations because it was inextricably linked to the final status issue itself. The farthest the participants got was to agree that 1244 would form the starting point for the talks, with the "Albanians," "U.S.," and others insisting that 1244 would not be limiting.


Continued International Involvement
It became obvious during the simulation that if agreement were reached, the Internationals would continue to be deeply involved in the affairs of Kosovo. Implementation of any agreement would require a prolonged international civilian and military presence. Kosovo's current status as an international protectorate would be gradually reduced even before final status negotiations conclude, as elections begin to transfer authority for local self-rule to democratically elected Kosovo representatives. The international community will need to come up with a mechanism to sustain a continued--although diminished--role, which will likely include enforcing implementation of the terms of an agreement, monitoring political and human rights developments, and reinforcing security.

Significant sums of international assistance will continue to be needed after an agreement for economic restructuring and investment. It would make little sense to spend the time and effort to gain some kind of agreement on final status only to see it collapse under the strain of security or economic difficulties.

Back to top

Lessons Learned: Substantive Issues
In the second simulation, the "UK" identified a tool for moving the Serbs towards at least entertaining the idea of independence for Kosovo. The representative from Britain pointed out that Serbia had made such economic progress in the past year since surrendering Milosevic to the Hague that they would be taking several steps backwards if they chose to play hardball with the international community over the Kosovo issue. The "carrot" offered to the "Serbs" was future inclusion in the European Union. The use of the economic issue was the first time that any party had been able to find a way to encourage the "Serbs," who had been content until that point to stonewall all discussion of final status, to cooperate. The "French" delegate was able to join the "British" delegate in using the promise of EU membership and economic incentives--this was one of the only times where a cross-European alliance was apparent or effective.


Human Rights
The human rights record of the Kosovo Albanians became a central issue in each of the simulations. The "Serbs" were able to stave off discussions of final status in large part because they were able to point to the violence that has recently been perpetrated against Kosovo Serbs by the Albanians. The argument was made that the Albanians could not be trusted with an independent state, especially since they have committed the current rash of human rights abuses while under the supervision of the United Nations.

By exploiting the human rights situation, the "Serbs" effectively redefined themselves as victims in the eyes of the International Delegation. When the Kosovo "Albanians" would offer concessions on substantive issues like refugee returns, the "Serbs" were able to undercut the "Albanians" by turning to the International Delegation and asking, "How can they be believed? Look at their actions instead of their words."


Refugee Return
One of the substantive issues the "Serbs" and "Albanians" were able to agree on was the issue of refugee returns. Both sides agreed that Serbs should be allowed to return to their homes, and that an international force should oversee such a return.

It was the "Serbs," however, who candidly noted that many of the displaced refugees would most likely stay where they are now--that many people may opt not to return. One interesting issue that came up in the third simulation regarding returning refugees was a question of their official citizenship. The "Albanians" had placed a qualification on their agreement to accept returning refugees: the refugees had to get Kosovo identification cards that would reflect their Kosovo citizenship. The "Serbs" objected to this provision, noting that "citizenship" usually implies that the person belongs to an independent state. Since Kosovo is not independent, they should not require people to be citizens, especially returning refugees. The "Serbs" saw the citizenship issue as a ploy by the "Albanians" to adopt the trappings of a sovereign country.


Stealth Partition (Via Entities)
In one simulation, the "U.S." and "UK" suggested an "entity based" solution for Northern Kosovo, meaning independent self-governance for the Kosovo Serbs within the boundary of an independent Kosovo. The "Albanians," however, viewed this as a means of facilitating the ultimate partition of Kosovo by creating an intermediate stage of entity-based communities.


Timeline
One of the demands the "Serbs" had for the Internationals was a call for the creation of a timeline for full implementation of resolution 1244. The trade-off offered by the "Serbs" was that after the UN/Internationals had met "Serb" deadlines for 1244 implementation, they would consider discussion of final status for Kosovo. The Kosovo "Albanians" were also in favor of a timeline because it would be politically useful to show the people at home that things were moving forward; that is, that there was now at least a schedule.

Objectively, a timeline would be valuable to the parties because it would create a measuring stick for the successes and failures of the parties in fulfilling obligations. For example, if a timeline were implemented for return of Serbian refugees to Kosovo, the Serbs would be able to see progress and the Albanians could point to the success in meeting the deadline as evidence of their credibility. The existing state of ambiguity does not meet the needs of either the Serbs or Albanians.

Interestingly, the International Delegation rejected the proposal of a timeline. In their view, setting up a schedule would only serve to create an excuse for the parties to retreat to their original positions when a deadline was missed. In other words, a timeline would be a set-up for failure.


Final Status
In one of the negotiations, there was extensive discussion over the use of the term "final status." The "Serbs" strongly disliked "final status," so the "U.S." decided to use the term "resolution" instead. The "Serbs" did not really fall for the switch in terminology--they understood that both terms suggested something they were unwilling to consider--movement away from 1244 and towards independence for Kosovo.

As mentioned earlier, the "Serbs" wanted to retain 1244 as the operating framework for all negotiations, and they refused to consider any arrangement which would replace 1244 with any framework that would have as a goal an independent Kosovo.

One suggestion made on the issue of final status by the "U.S." and "UK" delegates incorporated the idea of intermediate sovereignty for Kosovo. According to the proposal, in exchange for Serb acceptance of intermediate sovereignty for Kosovo, the Internationals would provide an economic package for Serbia and consider Serbian membership in the European Union. The Albanians would be required to grant full minority rights to Kosovo Serbs, and all Serbian refugees would have the right of return to Kosovo under security protection provided by international forces. Additionally, the International Delegation suggested that sovereignty for Kosovo would be conditional on Albanian improvement in their performance regarding certain goals (for example, in areas of human/minority rights and refugee returns.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 11-12-2002 nė 10:05 Edit Post Reply With Quote
SHBA: Në fillim standardet, pastaj statusi i Kosovës

PRISHTINË - Kryeadministratori i Kosovës, Mihail Shtajner deklaron se UNMIK-u ka mbështetjen e SHBA-së për gjithë përparimet dhe punën e deritanishme në Kosovë. Shtajner u takua në Uashington me sekretarin amerikan të Shtetit Kolin Pauell, takim që u vlerësua si shumë i rëndësishëm. “Mendoj se ishte një takim shumë i mirë gjatë të cilit sekretari Pauell shprehu angazhimin e plotë e të vazhdueshëm të Shteteve të Bashkuara në procesin e zbatimit të Rezolutës 1244 në Kosovë. “Personalisht ndihem se kam mbështetjen e sekretarit të jashtëm amerikan për përparimet që kemi bërë gjatë këtij viti dhe që do të përpiqemi të bëjnë gjatë vitit të ardhshëm. Është e rëndësishme që Shtetet e Bashkuara mbështesin plotësisht përpjekjet tona për të zbatuar Rezolutën 1244”, - tha Shtajner. Shtajner shtoi se sekretari Pauell përshëndeti përpjekjet e UNMIK-ut për zgjerimin e autoritetit të tij në Kosovë. Çështja e Mitrovicës ishte një prej çështjeve që sekretari Pauell theksoi në veçanti, duke e cilësuar atë si një prej sukseseve të arritura gjatë këtij viti. Administratori Shtajner u shpreh gjithashtu se edhe pala shqiptare duhet të bëjë më shumë për të krijuar kushtet për kthimin e serbëve dhe për krijimin e një shoqërie me të vërtetë shumetnike. I pyetur nëse në takimin e djeshëm u prek apo jo çështja e pavarësisë së Kosovës, Shtajner tha se Shtetet e Bashkuara kanë mbështetur plotësisht dëshirën e tij që në Kosovë të përcaktohen së pari standardet e pastaj statusi përfundimtar i Kosovës. “Sekretari i shtetit Pauell mbështet plotësisht teorinë tonë, në bazë të së cilës, së pari ne duhet të përcaktojmë standardet, pastaj mund të fillojmë bisedimet mbi statusin përfundimtar të Kosovës”. Shtajner shtoi se mes çështjeve, që përbëjnë shqetësim imediat për UNMIK-un në Kosovë janë lufta kundër krimit të organizuar dhe korrupsioni. Gjithashtu shqetësim për të përbëjnë problemet ekonomike, përfshirë papunësia prej 56 për qind.

shek





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
burimuji

Postuar mė 14-12-2002 nė 10:42 Edit Post Reply With Quote
"http://www.shekulli.com.al/koment/14dhjetor2002/xhaferri.htm"

Urtësia, nga Arbën XHAFERI

Të gjitha shkrimet kanë një emërues të përbashkët: komunikimin. Njeriu ka nevojë, shpeshherë të pandalshme që të komunikojë me të tjerët në forma të ndryshme, të dërgojë një mesazh adhurimi, përkrahjeje, shqetësimi, dileme apo kërcënimi.

Teksti im " Sfida identitetit" ishte i nxitur nga një shqetësim i thellë nga proceset që me ngulm shfaqen në publicistikën tonë, por edhe në skenën politike. Nevoja për komunikim me opinionin është e lidhur ngushtë me dëshirën që të ndahet shqetësimi me të tjerët apo të verifikohet vërtetësia e tij. Sfidat që i bëhen identitetit shqiptar paralajmërojnë një proces të rikthimit të vëmendjes kolektive nga çështjet e jashtme, nga armiku i jashtëm në çështjet e brendshme, në armikun e brendshëm. Me gjasë, fundi i këtij procesi do të jetë konstatimi se ne nuk dallohemi vetëm nga të tjerët, por dallohemi po aq edhe në mes vete. Ky proces fragmentarizues shqetëson, ngaqë mund t'i shkërmoqë të gjitha potencialet dhe të arriturat e deritashme. Shkrimet e kësaj natyre janë në esencë veçime, apo ndërgjegjësime të autorit për veprimin e disa faktorëve, ndërkaq çdo kritikë ndaj shkrimeve të tilla është spikatje e faktorëve të tjerë për veprimin e të cilëve artikullshkruesi nuk është i ndërgjegjshëm. Reagimet ndaj shkrimit " Sfida identitetit" i kuptova si një ndihmesë që të afirmohen faktorët e tjerë, realitetet e tjera, të cilat nuk janë marrë parasysh gjatë hartimit të tekstit. Mirëpo, pikërisht, ky aspekt më jep të drejtë që të marr guximin t'i ndërgjegjësoj të tjerët për disa çështje që ata nuk marrin parasysh kur kritikojnë qoftë tekstin në fjalë apo një dukuri shoqërore.

Debati

Kritika e parë që i bëhet tekstit tim është refuzimi i debatit. Forca e këtij argumenti buron nga përcaktimi i autorit, konkretisht z. Migjen Kelmendi të vendosë debatin si vlerë kulmore në sistemin e tij të vlerave, ose të paktën të përgjithësojë vlerën e tij. Për dallim nga ai, unë nuk mendoj se debati është vlerë kulmore, e pakontestueshme dhe se ekzistojnë çështje, të cilat nuk duhet të debatohen pa një arsye të madhe. Me këtë rast, e kam parasysh se mund të më mvishet kritika për dogmatizëm, për një anim të pavetëdijshëm ndaj tabuizimit të çështjeve. Ekzistojnë një varg çështjesh që nuk mund të jenë temë debati. Bie fjala, një fëmijë që ka lindur, në mos që i ka mbushur 18 vjet, nuk mund të jetë temë e debatit për ekzistim apo për abort të tij. Rrjedhimisht, debat po, por kur dhe me çfarë qëllimi, detyrimi, ose me ç'legjitimitet shkencor, politik apo moral kërkohet debati. Populli shqiptar arriti të konstituohet si komb dhe shtet falë disa energjive që u shprehën në maksimat e rilindasve tanë. Këto maksima mund t'i takojnë shekullit të 19-të, mund të jenë romantike, mund të jenë bukolike, mbase për dikë edhe të jargëta, por hë për hë janë pikat e vetme të kohezionit kombëtar. Të gjitha formacionet shoqërore në botë mëtojnë të arrijnë unitetin, kohezionin e brendshëm, dhe kësaj ia dalin duke përuruar disa premisa me vlera aksiomatike. Bie fjala, vlerë aksiomatike për shoqërinë amerikane kanë thëniet e etërve të kombit, themeluesve të kombit (Founding Fathers) me tezat e të cilëve, sot askush nuk debaton e as që i vë në dyshim. Ndoshta për to është debatuar në kohën kur janë shfaqur, por sot shoqëria amerikane ndërtohet mbi këto premisa aksiomatike. Sot, askush në SHBA në emër të përgjithësimit të vlerës së debatit, antiromantizmit, e parimeve të tjera estetike nuk mund ta fitojë të drejtën e kontestimit të këtyre parimeve bazë. Nga ana tjetër, e tërë gjyqësia anglosaksone mbështetet mbi parimin e precedencës duke kopjuar mënyrat, përvojat e vendosjes në të kaluarën, qoftë ajo edhe qindravjeçare. Disa të vërteta nuk zvetnohen me kohë, as nuk vjetërohen, nuk e humbin shkëlqimin, mu si domethënia e fjalëve të urta. Sot i tërë stabiliteti i shoqërisë dhe i shtetit turk mbështetet mbi parimet politike të shekullit të kaluar, të ataturkizmit. Sot, askush nuk merr guximin të debatojë për validitetin e tyre për shkak se çdo debat i kësaj natyre do të prodhonte dëme të pariparueshme.

Pra, disa çështje të mëdha nuk mund të kontestohen me çështje të vogla që e kanë vlerën e vet, por jo gjithmonë dhe në çdo kohë. Çdo sistem ndërtohet mbi aksiomat. Aksiomat për nga natyra e tyre janë të padebatueshme dhe të paargumentueshme. Ato pranohen si të tilla dhe ky është rregulli i formimit të sistemit. Formacionet shoqërore janë sisteme. Çdo komb serioz, çdo shtet apo çdo kulturë i ka këto aksioma të padebatueshme, të paktën nga vetë elementet e atij sistemi. Nga elementet e sistemeve të tjera ato kontestohen, por kurrsesi nga brenda. Këto aksioma mund të jenë idilike, bukolike, romantike, për mendjen kritike shpesh qesharake, por janë tejet të dobishme, ngaqë janë faktorë që formojnë dhe forcojnë kohezionin e një sistemi apo të një shoqërie. I tërë produksioni kinematografik amerikan i glorifikon këto elemente bukolike si flamuri, himni, patriotizmi, stili amerikan etj., saqë arrijnë që edhe joamerikanët t'i mekin me to. Në fund, kush na ka vënë zorin që të hapim debat për disa formula që prodhojnë kohezion të brendshëm shqiptar dhe funksionojnë si të tilla të paktën një shekull. Ose si thotë populli:pse të prishim shtëpinë e të mbarojmë hajat.

Identiteti kosovar

Çështja e veçimit të identitetit Kosovar hap shtegun për konfuzione dhe paradokse të shumta:

Së pari, vetë toponimi Kosovë ka prejardhje sllave dhe po ta pranonin të ndërtonim një identitet të ri mbi toponimin, atëherë në rrënjë do të kemi një vlerë të huaj, që është antipod i qenies shqiptare, pra KOS-in e slavishtes. Toponimi Kosovë është i përhapur gjithandej territoreve sllave, prej Dërnishit dalmatin e deri te Plovdivi bullgar. A bën pra që shqiptarët të ndërtojnë një identitet mbi një toponim sllav? Paradoksi është i paevitueshëm, aq më parë kur dihet se serbët do të fitonin të drejtën e autorësisë, si grekët që e kontestojnë identitetin maqedonas.

Së dyti, ç'është Kosova, ku janë kufijtë e saj, kush i ka hartuar ata, a shënon vazhdimësi me vilajetet turke apo me Dardaninë antike?. Nëse një pejan është kosovar, ç'është atëherë një preshevar apo një tetovar? Çfarë identiteti do të krijojnë shqiptarët e Luginës së Preshevës, Maqedonisë apo të Malit të zi? Ç'ka do të ndodhë me ta? Sërish zhytemi në kënetën e paradokseve.

Së treti, identitetet kombëtare krijohen brenda një procesi të gjatë historik që zgjat me mijëra vjet. Identiteti kombëtar nuk përcaktohet vetëm nga një faktor, qoftë ai i prejardhjes, i gjuhës, i fesë, i traditës etj., por nga vetëpërcaktimi i një individi për një grup etnik. Këta janë procese të ndërlikuara që nuk mund të jenë objekt i dëshirave, i modës apo të dinakërive politike. Kroatët dallojnë nga serbët, jo vetëm për shkak të fesë, por për shkak të origjinës. Ata u dyndën në Ballkan si popuj të veçantë, kroatë dhe serbë, pastaj u krishterizuan duke u bërë katolikë apo ortodoksë. Nga ana tjetër, shqiptarët praktikojnë tri fe, por janë shqiptarë, ashtu si edhe ata që për shkaqe të ndryshme në vend të shqipes flasin greqisht, turqisht, sllavisht, italisht, gjermanisht, anglisht etj. Por, po ashtu ka raste kur ata që kanë origjinë shqiptare dhe flasin këtë gjuhë, si shqiptarët ortodoksë të Maqedonisë, apo ata të Turqisë nuk e ndiejnë veten shqiptarë. Pra, kombi, identiteti kombëtar nuk është produkt i laboratorëve politike dhe as konjukturave aktuale, por një dukuri e mëvetësishme, që buron nga lashtësia historike. Është e vërtetë se kombet e ditëve të sotme janë formuar në shekujt e fundit, por është po aq e vërtetë se edhe në kohën antike ka pasur popuj të veçantë që janë dalluar në mes vete me gjuhë, kulturë, traditë dhe organizim të brendshëm.

Së katërti, komunizmi, sidomos ai sovjetik e instaloi idenë e krijimit të kombeve mbi bazë të territorit, kështu që lindën popuj gjeografikë, moldavët, maqedonasit, malazezët etj. Kjo qasje i hap shtegun mitizimit të kombformimit. Sipas kësaj logjike ekziston një territor mitik, transhedental, i pandryshueshëm gjatë historisë kur është formuar kombi. Rasti më paradoksal është ai i Maqedonisë që hap dilema të ndryshme shkencore, historike dhe politike. Shqiptarët kanë një rrugë më të natyrshme të krijimit të kombit dhe të shtetit. Shqipëria nuk u krijua si shtet i pavarur në sajë të ekzistimit të një vendi mitik me emrin Shqipëri apo Albani, por në sajë të ekzistimit të shqiptarëve si një fakt i pamohueshëm historik dhe etnik. Aty ku ka shumicë shqiptare formohet detyrimisht shteti shqiptar. Problemi politik shfaqet aty ku synohet të krijohet shteti kombëtar në hapësirat ku nuk jeton ai komb, ose jeton si pakicë e papërfillshme. Pra, problem nuk duhet të jetë krijimi i shtetit shqiptar aty ku jeton shumica shqiptare, por problem është të krijohet shteti serb, a një tjetër ku nuk ka serbë, ose ku ata paraqesin një pakicë të papërfillshme.

Së pesti, i tërë debati lidhur me identitetin kosovar ka një devijim tjetër të dëmshëm që ka të bëjë, jo me realitetin, por me politikën e spikatjes së dallimeve anësore, të kota dhe jo produktive. Spikatja artificiale e dallimit është devijim i kundërnatyrshëm, dhe është politik që i bie ndesh realitetit të thellë historik, etnik, e mbi të gjitha kundër disa proceseve mobilizuese, po ashtu politike që synonin arritjen e një uniteti aq të gjakuar kombëtar.

Së fundi, mund të ketë vlerë, teza se gjithë kjo lojë me identitetin kosovar është pjesë e një strategjie dinake kombëtare për t'i dhënë shtysë pavarësisë së Kosovës. Është tepër naive që të pritet se të tjerët do të mashtrohen me teza dhe hipoteza. Kosova do të pavarësohet për shkak se në të shumica dërrmuese e popullsisë është shqiptare dhe ata më nuk pranojnë të jetojnë nën tutelën serbe. Ç'është më me rëndësi, shqiptarët, pra në daçi edhe kosovarët janë të gatshëm që t'i qëndrojnë besnik kësaj ideje, të luftojnë për të dhe tashmë, në vijë të këtij përcaktimi kanë krijuar struktura politike, ushtarake etj.

Po të bënim një sondazh do të konstatonim se pjesa dërrmuese e kosovarëve do të grumbulloheshin më tepër rreth idesë së identitetit shqiptar, sesa atij kosovar. Asnjë lëvizje politike dhe ushtarake e kosovarëve nuk ka pasur pikësynim identitetin kosovar, por atë shqiptar, prandaj edhe teza e shefit të zyrës gjermane, z.Peter Rondorph që pohon se nuk ekziston shteti që quhet Kosovë, por duhej të ekzistojë identiteti kosovar, na duket po aq absurde. Ç'na duhet ky luks, ç'na duhet identiteti kosovar pa pavarësi, pa shtet shqiptar, konform realitetit historik, politik dhe etnik në Kosovë?

Integralizmi

Komunizmi ishte një doktrinë politike që synonte t' i shkërmoqë kombet, identitetet nacionale, shtetet, traditat në emër të disa ideve universale. Në fund të këtij procesi u pa qartë se komunizmi ishte një doktrinë, një paravan që duhej të fshehte eskpansionizmin sllav. Veçoria dhe qëllimi i këtyre doktrinave është zhvendosja e boshtit të identiteteve. Suspendohet identitetit parcial në emër të një identiteti të shpifur universal. Logjikisht askush nuk do të pranonte ta suspendojë identitetin parcial, për të pranuar një identitet tjetër parcial, por më lehtë pranon identitetin universal. Por, çështja qëndron te mekanizmi: kush e kontrollon mekanizmin e transformimit të parciales në universale. Gjatë komunizmit këtë e kontrollonin sllavët, kështu që nëpërmjet kësaj doktrine universalizoheshin vlerat dhe potencialet e tyre. Sot në Moskë nuk ka 40% kazakë apo estonezë, ashtu si në Kazastan dhe Estoni 40% rusë.

Në skenën historike sot vepron një skemë e re integraliste, ajo e integralizmit islamik që i kanoset identitetit shqiptar. Është gabim të cilësohet si negativitet vetë fondamentalizmi islamik, ngaqë për nga natyra, çdo religjion anon kah fondamentalizmit, pra respektimi i parimeve bazike, fondamentale të dogmës fetare.

Fondamentalizmi është dukuri inherente e çdo besimi, ndërkaq integralizmi është projekt politik që synon universalizmin si paravan prapa,të cilit fshihen interesa parciale, nacionale apo grupore. Bartësit e kësaj ideje, të këtij projekti në mjediset shqiptare agjitojnë ide që spikasin dallimet e brendshme në mes shqiptarëve. Nëse do të realizohet projekti i tyre, atëherë shqiptarët myslimanë do të dallohen dukshëm nga vëllezërit e tyre të krishterë, e mbi të gjitha nga konteksti qytetërues ku ata gjenden. Një pjesë e shqiptarëve do të dallohen nga shqiptarët e tjerë dhe do të bëhen elementë të dy sistemeve të vlerave, që instalon një ambivalencë dërrmuese, një skizofreni molisëse. Këta agjitatorë nuk përhapin besimin, por jashtësinë e tij, format, kodet dalluese në mes të shqiptarëve dhe kontekstit qytetërues ku ata gjenden. Prandaj, u bëjnë dëm si shqiptarëve, ashtu edhe myslimanëve.

Çdo religjion ngërthen në vete dogmën obligative dhe ato pjesë variabile, ose farsin dhe synetin. Askush nuk është i marrë të kontestojë pjesën e dogmës të çfarëdo feje, por ekziston e drejta legjitime të analizohen format e depërtimit të simboleve dhe të kodeve që nuk janë pjesë e dogmës dhe besimit fetar, por pjesë të një tradite, kulture apo qytetërimi tjetër. E gjithë kjo spikatje e elementeve dalluese është politikë që kamuflohet nën petkun fetar. Natyrisht, çdokush ka të drejtë të merret me politikë, por kjo duhet të bëhet në emër të vizioneve politike e jo të besimit dhe të Zotit.

Është shumë e dyshimtë krekosja e disave që pretendojnë të flasin në emër të Zotit, ngaqë është i paverifikueshëm procesi i autorizimit të dikujt që t'i përfaqësojë interesat, idetë apo kërkesat e Zotit. Këto janë qyfyre. Ekziston vetëm një formë legjitime e përfaqësimit. Kjo është demokracia, marrja e verdiktit të popullit përmes zgjedhjeve të lira dhe demokratike.

Besimi, cilësia dhe thellësia e tij është një çështje intime subjektive dhe askush nga jashtë nuk mund ta verifikojë atë. Nga jashtë fillon politika por, që të merresh me politikë duhet të respektohen disa rregulla të përfaqësimit legjitim. Tentativa që dikush ta marrë të drejtën ta përfaqësojë Zotin është një blasfemi dhe një manipulim ordiner politik. Të gjitha këto shqetësime nuk mund të zgjidhen me pasione, as intelekt e besim të verbër.

Këto çështje, që kanë të bëjnë me tërësinë e interesit kombëtar zgjidhen me urtësi. Se cilat tema do të hapen, si do të zgjidhen, apo çka do të ketë përparësi historike varet nga aftësia e perceptimit të veprimit të të gjithë faktorëve brenda një konteksti të caktuar që do të thotë se duhet të zgjidhen në dimension e urtësisë.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 4-1-2003 nė 11:47 Edit Post Reply With Quote
Pavarėsia, shansi i fundit pėr marrėveshje serbo-shqiptare

Nga Sonja Biserko *

Statusi i Kosovës po bëhet, kur është fjala për Ballkan, tema kyçe në qarqet ndërkombëtare perëndimore. Çdo ditë e më shpesh po dëgjohet se çështja e statusit të Kosovës është çelës i stabilitetit në tërë rajonin. Në atë aspekt, Perëndimi, posaçërisht SHBA-ja, po i dërgojnë sinjale Beogradit se presin hapjen e dialogut ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës. Një kthesë të tillë, në qëndrimin e Perëndimit, Beogradi e ka pritur me një dozë nervoziteti, sepse strategët e nacionalizimit mendojnë se statusi final i Kosovës duhet të zgjidhet gradualisht, nëpërmjet realizimit të standardeve që do të mundësonin kthimin e serbëve. Nebojsha Çoviqi, si shef i Qendrës Koordinuese, vazhdimisht thekson se "shpejtimi i zgjidhjes së statusit të Kosovës, do të shpjerë në jostabilitet politik", dhe "ftesat për zgjidhjen e përshpejtuar paraqesin politikanizëm klasik". Mirëpo, i vetëdijshëm me presionin nga SHBA-ja, ai megjithatë ka paralajmëruar për fundin e janarit 2003, "strategjinë e dialogut", ndërsa të ardhmen e Kosovës e sheh në kuadër të "integrimeve të tërë rajonit", derisa Mitrovicën e sheh si "qytet të bashkuar me tri komuna". Politika e Beogradit karshi Kosovës në tre vjetët e fundit ishte një hipokrizi dhe jokonsekuencë, sepse nga njëra anë, promovonte të drejtën për Kosovën, ndërsa në anën tjetër punonte në ndarjen e saj, dhe si thotë Çoviqi, "lidhjen funksionale me Serbinë". Këto janë formulime të njohura, të cilat gjenden në planet e Branislav Kërstiqit për ndarjen e Kosovës, të cilat përshtaten varësisht nga momenti kur shfrytëzohen. Është fakt se një pjesë e DOS-it nuk ka bërë diskontinuitet me politikën e Milosheviçit, kur është fjala për programin kombëtar dhe se vazhdimisht pritet "ndërrimi i rrethanave ndërkombëtare, që do të mundësojnë të paktën Serbinë e madhe-të vogël. Ende kultivohen iluzionet se është i mundur bashkimi i trojeve serbe e që do të përfshinin Republikën Serbe, Malin e Zi, një pjesë të Kosovës, ndërsa sipas mundësive edhe një pjesë të Maqedonisë. Serbët e Kosovës, sikurse refugjatët nga Kroacia dhe Bosnja, janë instrument i politikës së Beogradit. Dushko Batakoviqi menjëherë pas intervenimit thotë se "serbët spontanisht janë kantonizuar", në çka politika beogradase ka insistuar në tre vjetët e fundit. Paralelisht insistohet në kthimin e serbëve në Kosovë dhe kritikohet bashkësia ndërkombëtare se nuk është e aftë të krijojë kushte të sigurisë për kthim. Është interesante se autoritetet e Beogradit, kurrë nuk kanë zhvilluar një fushatë të tillë, kur kanë qenë në pyetje serbët nga Kroacia apo ata nga Federata e Bosnjë e Hercegovinës. Ndërkohë, nuk është hequr dorë nga shteti etnik, çka për Serbinë duke pasur parasysh strukturën e saj demografike, paraqet një problem të madhë. Përkundër politikës së pastrimit të qetë etnik gjatë regjimit të Milosheviçit (rrëmbimi dhe vrasja e boshnjakëve nga Sanxhaku, përndjekja e tyre nga fshatrat kufitare me Bosnjën, përndjekja e kroatëve nga Hërtkovci dhe fshatrat kufitare, si dhe shtypja ndaj shqiptarëve në jug të Serbisë, menjëherë pas intervenimit), Serbia edhe më tej ka më tepër se 25 për qind me banorë të pakicave, çka nuk përputhet me konceptin e shtetit etnik. Krahas, pakicave për arsye të ndryshme kanë shkuar edhe vetë serbët. As ardhja e refugjatëve nuk ka siguruar strukturën etnike "të përshtatshme". Kur është në pyetje kthimi i refugjatëve të Kosovës dhe Grupi Ndërkombtar i Krizave kohë më parë në raportin e vet ka konstatuar se është "shumë pak e mundur që në një të ardhme të afërt të ketë kthim të dukshëm të personave të zhvendosur në Kosovë". Raporti nënvizon faktin se as "kryetari Rugova nuk është angazhuar aktivisht në përpjekjet për kthimin e të zhvendosurve". Njëkohësisht, raporti tregon se Beogradi dëshiron "të shfrytëzojë çështjen e kthimit të serbëve të zhvendosur për ndarjen e Kosovës". Frustrimi i serbëve të Kosovës është probelm real sepse ata kanë humbur pushtetin, e pas tij edhe të gjitha të tjerat. Pushtetin, ndërkaq e kishin mbajtur me dhunë e jo me demokraci. Dhe për këtë sot, vizioni i tyre për kthim është i lidhur edhe me kthimin e UJ-së dhe policisë. Qarqe të caktuara në Serbi, megjithatë janë të vetëdijshme se Kosova është humbur. Miodrag Mitiq, ish-këshilltar juridik i Ministrisë Federative të Punëve të Jashtme, thotë se Srbia "ka lëshuar rastin të fitojnë të drejtën juridike për krahinën e vet jugore". Edhe atëherë kur Kosova do të ishte pjesë konstituive e Federatës, thotë Mitiqi "atëherë një milion e gjysmë shqiptarë do të jenë kundër këtij shteti". Opsioni i mbetjes së tërë Kosovës në Serbi, nuk është opsioni i duhur. Është gabimi ynë që nuk kemi ruajtur një pjesë ku jetojnë serbët, objektet ekonomike dhe të shenjta, ndërsa të kishim hequr dorë nga të tjerat. Nuk do të përjetonim Rambujenë, as NATO-n, Haekkerupin e as Steinerin". Kjo gjithnjë ka qenë ide e Çosiqit i cili veç kësaj, ka menduar se Serbia si këmbim ka marrë pjesën më të mirë, e kjo është Vojvodina. Kohë më parë në opinion është paraqitur edhe Çeda Antiq, historiani i ri dhe lideri i dikurshëm i studentëve, me tezën për nevojën që të krijohet "marrëveshja epokale me banorët shqiptarë në Kosovë e Metohi", përkatësisht një lloj marrëveshje "për territor dhe paqe". Ai mendon, se Serbia duhet të mendohet mirë se çfarë marëdhëniesh do të ketë me "territorin që ka jo stabilitet të madh brenda, ndërsa ka edhe natalitetin e banorëve me të cilin Serbia nuk mund të krahasohet". Çështja e Kosovës në opinion serb është më shumë çështje emotive me të cilën ende manipulohet me mjeshtëri. Pak kush mendon seriozisht për Kosovën si pjesë të Serbisë. Mirëpo, strategët kombëtarë edhe më tej insistojnë në ndarje, ndërsa gjithnjë harrojnë se ndarja e Kosovës njëkohësisht do të hapte edhe çështjen e Serbisë Jugore. Daniel Serwer nga Instituti për Paqe thotë: "Mendoj se serbët dhe shqiptarët vështirë se do të mund të merreshin vesh për ndarje, pasi shqiptarët në këtë rast do të kërkonin pjesën e Luginës së Preshevës, si këmbim për Mitrovicën, dhe kjo do të ishte një precedencë e rrezikshme". Humbja e Luginës së Preshevës, ndërkaq sipas UJ-së do të ishte një humbje strategjike, sepse do të humbte çasja në Luginën e Vardarit e cila, siç thotë historiani Milorad Ekmeçiq, "çelës i Ballkanit", përkatësisht "ai që kontrollon Luginë e Vardarit, është hegjemoni i Ballkanit". Këto dy teza, përkujtojnë logjikën e shekullit XIX, mirëpo kjo logjikë edhe e ka sjellë Serbinë, nga perspektiva e sotme, në një humbje historike, e cila epilogun e vet e ka në Gjykatën e Hagës. Zgjidhja e statusit të Kosovës, është rëndësishme edhe për shkak të formulimit të Kartës Kushtetuese të Serbisë dhe Malit të Zi, nëse do të arrihet deri te ajo. Qeveria e Kosovës e ka refuzuar Kartën Kushtetuese me të cilën Kosova definohet si pjesë përbërëse e Serbisë. Krahas kësaj, Kushtetuta e re e Serbisë, për të cilën tani po flitet me të madhe, do të përballet me problemin e njëjtë: ku është Kosova? Duke pasur parasysh se Kosova sipas Rezolutës 1244 të OKB-së është pjesë e RFJ-së, e jo Serbisë, me shpërbërjen e RFJ-së, hapet çështja e statusit të Kosovës. Në atë moment, janë të mundura zgjidhjet e ndryshme, përfshirë këtu edhe pavarësinë. Të gjitha këto tregojnë se çështja e statusit të Kosovës, do të hapet që në fillim të vitit të ardhshëm. Për këtë nuk befason edhe vizita e delegacionit shtetëror të Serbisë në Tiranë, edhe pse një e tillë ende nuk është bërë kur është fjala për Prishtinën. Analisti i kujdesshëm nuk duhet të humbë nga shikimi, se Serbia gjithnjë ka kërkuar partnerë për Shqipërinë e madhe, përkatësisht Serbinë e madhe të vogël. Pa marrë parasysh cila është prapavija e vërtetë, Beogradi po vonohet, historikisht po vonohet. Ka lëshuar rastin të arrijë marrëveshje historike me shqiptarët, popull që është në ekspanzion dhe i cili ka treguar vitalitet dhe përkushtim që të emancipohet. Në vend të marrëveshjes, serbët, popullin shqiptar e kanë demonuar dhe nënçmuar, çka sot paraqet një pengesë të madhe në vendosjen e besimit mes dy bashkësive, e me këtë edhe kthimit të serbëve në Kosovë. Duke u nisur nga konstelacioni aktual dhe përvoja historike e shqiptarëve me serbët, kam frikë se serbët kanë vetëm edhe një rast për marrëveshje me shqiptarët, e kjo është, sipas besimit tim të thellë, të përkrahin pavarësinë e tyre. Ky do të ishte një gjest që do të krijonte parakushtet që këta dy popuj pas një mostolerance shekullore, më në fund të bëhen partnerë dhe fqinjë, të cilët kanë interesa të përbashkëta: demokracinë me theks të veçantë në pozitën e duhur të pakicave, luftën kundër kriminalitetit dhe lidhjen me BE-në.
Autorja është kryetare e Zyrës së Komitetit të Helsinkit në Beograd

shek





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
blerim vokshi

Postuar mė 12-1-2003 nė 18:38 Edit Post Reply With Quote
Presidenca dhe Kuvendi kunder...

Presidenca dhe Kuvendi kundër bisedimeve Rexhepi-Gjingjiq pa prezencën ndërkombëtare

Kryeministri i Kosovës i gatshëm të bisedojë me Gjingjiqin, nëse pajtohen institucionet dhe politikanët e vendit

PRISHTINË, 10 JANAR - Unë nuk u iki bisedimeve me Beogradin rreth statusit përfundimtar të Kosovës, porse këtë mund ta bëj vetëm me pajtimin e të gjitha institucioneve dhe liderëve politikë të Kosovës, ka deklaruar të premten Bajram Rexhepi, kryeministër i Kosovës, për radion beogradase B92, duke komentuar deklaratat e fundit të kryeministrit serb Zoran Gjingjiq. Ndërkaq, po të njëjtën ditë, përfaqësuesit e Presidencës dhe Kuvendit në Kosovë janë shprehur kategorikisht kundër bisedimeve Rexhepi-Gjingjiq pa prezencën ndërkombëtare. “Duhet të bisedohet, unë nuk i iki kësaj, por nuk jam i gatshëm që këtë ta bëj pa pajtimin e institucioneve dhe politikanëve udhëheqës të Kosovës”, i ka thënë kryeministri Rexhepi B92- shit. Kryeministri i Serbisë, Gjingjiq, në deklaratat e dhëna kohëve të fundit, i ka bërë thirrje Prishtinës për bisedime të drejtpërdrejta me Beogradin rreth statusit final të Kosovës, madje duke përmendur si datë të mundshme të këtyre bisedimeve fundin e janarit. Ndërkohë para disa ditëve ai madje ka dhënë deklaratën në të cilën ka përmendur mundësinë e pavarësimit të Kosovës nëse ndryshojnë kufijtë rajonalë, vetëm për ta korrigjuar disa ditë më vonë. Kryeministri i Kosovës, Bajram Rexhepi, e ka përshëndetur faktin që në gjithë këtë, në Beograd ambiciet për Kosovën e pavarur tashmë shihen si realitet. Por, ai ka mbetur i përmbajtur rreth mundësive të bisedimeve të drejtpërdrejta midis tij dhe Gjingjiqit. “Nëse ai është i gatshëm, kjo do të ishte një ecje pozitive përpara, por për këtë duhet ta pyesni atë. Mendoj se në opinion nuk është çdo gjë e gatshme për bisedime të tilla, duhet konsultim me të gjithë liderët politikë dhe institucionet ashtu që të arrihet platforma unike”, ka shtuar Rexhepi. Muhamet Hamiti, zëdhënës i presidentit të Kosovës Ibrahim Rugovës, dhe Ramush Tahiri, këshilltar politik i kryetarit të Kuvendit Nexhat Dacit, i kanë deklaruar “Kohës ditore” se bisedimet e drejtpërdrejta me Beogradin nuk vijnë në konsiderim. “Bisedime për statusin e Kosovës mund të ketë vetëm në nivel ndërkombëtar, ndërsa vendimin për këtë mund ta marrë vetëm populli i Kosovës nëpërmjet referendumit”, ka thënë Hamiti. Ai ka përsëritur qëndrimin e presidentit Rugova se Kosova tashmë është e pavarur, dhe se vetëm pritet edhe njohja formale e saj, që e ka përshkruar si “çështje teknike”. “Bisedime të drejtpërdrejta nuk ka. Ato nuk mund të bëhen pa prezencën ndërkombëtare, në vëçanti ne kërkojmë pjesëmarrje dominante të palës amerikane”, ka thënë këshilltari i kryetarit të Kuvendit për marrëdhënie me media. Tahiri ka pohuar se, megjithatë, prapa këtyre bisedimeve duhet të qëndrojë një organ legjitim i Kosovës, përkatësisht, një grup ekspertësh, të cilët do të kishin të njëjtin nivel me palën tjetër. “Ne jemi të interesuar të bisedojmë me të gjithë ata që duan të bisedojnë për pavarësinë e Kosovës, por neve nuk na ngutet pasi që tashmë Kosova gjendet në një realitet të ri, të pavarur nga Serbia”, ka thënë Tahiri.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Blerim Vokshi

Postuar mė 4-4-2003 nė 21:11 Edit Post Reply With Quote
Te tjeret per Kosoven

05.04.2003
Georgievski dhe Pasi për zgjidhje më të shpejtë të statusit të Kosovës

Lideri i opozitës maqedonase VMRO-DPMNE takohet me ministrin e jashtëm bullgar në Sofje

SOFJE, 3 PRILL - Ministri bullgar i Punëve të Jashtme, Solomon Pasi, dhe lideri i opozitës maqedonase VMRO-DPMNE Lupçe Georgievski kanë rënë dakord të enjten që statusi i Kosovës të zgjidhet sa më parë. Pas takimit me Pasin, Georgievski ka thënë se duhet mundësuar “zgjidhjen sa më të shpejtë të çështjes së statusit të Kosovës, sepse kjo do t’i sillte stabilitet tërë rajonit”, ka njoftuar radioja shtetërore bullgare. Ndërkaq Pasi nga ana e tij citohet të ketë thënë se “shtyrja nuk e bën zgjidhjen më të mirë”. Duke folur për Marrëveshjen e Ohrit, Georgievski, ish-kryeministër i Maqedonisë, ka potencuar se ajo marrëveshja “ka qenë e nevojshme në atë kohë” si zgjidhje kompromisi në mënyrë që të ndalet lufta, por se ka ende gjëra të cilat nuk janë finalizuar. Të drejtat e maqedonasve akoma nuk janë realizuar në tërësi pasi që një pjesë e madhe e territorit të Maqedonisë ndodhet nën kontrollin e grupeve të armatosura dhe formacioneve paraushtarake, ka thënë Georgievski. Ndryshe, Georgievski dhe Pasi marrëdhëniet midis dy vendeve Bullgarisë dhe Maqedonisë i kanë cilësuar “të shkëlqyeshme” dhe kanë shtuar se duhet të zgjerohen jo vetëm në nivel qeveritar, por edhe në aspektin e forcave të ndryshme politike.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Blerim Vokshi

Postuar mė 13-5-2003 nė 22:19 Edit Post Reply With Quote
Qfar thot Busek

Samiti i Selanikut duhet ta hapë rrugën për integrimin e Kosovës në Evropë, thotë Busek

“Administratori i Kosovës, Michael Steiner, mund të largohet së shpejti nga Kosova, por ai do të lërë pas vetes një punë të bërë në mënyrë të shkëlqyeshme dhe ne besojmë kjo punë do të vazhdohet edhe nga pasardhësi i tij”, ka thënë Erhard Busek

RIFAT BUZUKU
VJENË, 12 MAJ - Kosova dhe Bosnja janë dy protektorate ndërkombëtare në Evropë, dhe problemi më i madh është se Bosnja është e njohur si shtet i pavarur, ndërsa Kosova jo. Pavarësisht nga statusi, Kosova nuk duhet të mbetet një njollë e zezë në hartën e Evropës, por duhet integruar, duke u përfshirë me vendet e tjera në procesin e asociimit dhe të stabilizimit. “Shpresojmë dhe ka shenja pozitive që Samiti i Selanikut do të hapë këtë rrugë edhe për Kosovën.” Kështu theksoi koordinatori i Paktit të Stabilitetit, Erhard Busek, gjatë një diskutimi rreth ardhmërisë së Kosovës, të organizuar fundjavën që shkoi në Vjenë nën organizimin e Institutit për hapësirën e Danubit dhe Evropës Qendrore dhe bankës austriake Raiffeisen Zenralbank (RZB). Dr. Busek tha se Kosova është vendi më i varfër i Evropës, por ai nuk është pa perspektivë. Ai lavdëroi iniciativën e bankës austriake RZB, e cila filloi punën në Kosovë më 7 maj me një kapital fillestar prej 90 milionë euro dhe bëri thirrje që në Kosovë të investojnë më shumë investitorë nga Evropa. “Administratori i Kosovës, Michael Steiner, mund të largohet së shpejti nga Kosova, por ai do të lërë pas vetes një punë të bërë në mënyrë të shkëlqyeshme dhe ne besojmë kjo punë do të vazhdohet edhe nga pasardhësi i tij”, tha Busek. Optimist për ardhmëninë e Kosovës dhe sigurinë për investitorët e huaj u shpreh edhe dejtori i Bankës RZB në Kosovë, Steven Grunerud. Ai tha se perspektiva e Kosovës është në Evropë dhe nga ana monetare, duke pasur si monedhë euron, tashmë është në Evropë, shumë më mirë se vendet e tjera përreth Kosovës. Përveç kësaj, brenda një kohe shumë të shkurtër, Kosova do të ketë legjislacionin më modern në Ballkan, tha Grunerudi, plot optimizëm për të ardhmen e ekonomisë së Kosovës. Edhe shefi i kabinetit të administratorit Shteiner, Nikolaus Graf Lambsdorff, pjesëmarrës në diskutim, ishte i mendimit që ardhmënia e Kosovës do të jetë në Bashkimin Evropian. Ai përkujtoi faktin që aktualisht dëgjohen zëshëm dy ide për statusin përfundimtar të Kosovës: i pari në Unionin Serbi-Mali i Zi dhe, i dyti, shtet i pavarur. “Megjithatë, statusi përfundimtar nuk është kompetencë e UNMIK-ut, por është kompetencë e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara,” tha ai, duke përsëritur që misioni i UNMIK-ut është përgatitja e rrugës për statusin përfundimtar. Sidoqoftë, vazhdoi Lambsdorff, një gjë është e qartë, që Serbia nuk do të kthehet më kurrë në Kosovës. “Ky nuk është mendim personal i zotit Shteiner, as i imi, por kështu thotë Rezoluta 1244,” shtoi ai. Lambsdorffi tha se UNMIK-u ka bërë shumë në Kosovë, dhe veçoi sidomos punën e sukseshme të zotit Shteiner, i cili ariti që të shtrijë autoritetin e UNMIK-ut në gjithë Kosovën, përfshirë territorin në veri të Mitrovicës. Zoti Shteiner bëri një punë tjetër shumë të mirë, duke apliakuar politikën “standardet para statusit”. UNMIK-u do të vazhdojë edhe më tej politikën e standardeve para statusit, “sepse standardet e Shteinerit paraqesin shkallën minimale që një shoqëri duhet të plotësojë si kusht për pranim në gjirin e shoqërive demokratike të Evropës”. Ndërkohë UNMIKu është duke punuar në kalimin e kompetencave që lejon Rezoluta 1244 tek insitucionet vendore, të cilat Lambsdorff i quajti ende të brishta. Ai theksoi se Kosova po ngec, gjithashtu, në krijimin e një shoqërie multietnike, kryesisht për shkak se shoqërisë kosovare i mungon një figurë e llojit të Nelson Mandelës, dhe se serbët po ndjekin një politikë të mentalitetit të vjetër ballkanik - bojkotit. Bojkoti nuk duhet të ketë fare vend në enciklopedinë e Ballkanit, kishte thënë një ditë më parë vetë zoti Shteiner. Ndërkohë që i gjithë procesi po ecën në rrugë përpara nën drejtimin dhe iniciativën e UNMIKut, Lambsdorff tha se asnjëra nga partitë politike shqiptare nuk ka një program për ardhmëninë e Kosovës. Ai rikujtoi fushatata parazgjedhore kur të gjitha partitë kishin vetëm një temë kryesore - pavarësinë e Kosovës, thua se Kosova nuk ka probleme të tjera më të rëndësishme. Fatkeqësisht, tha ai, në këtë drejtim ende nuk ka ndryshuar gjë, dhe të gjitha partitë vazhdojnë të godasin vetëm në çështjen e statusit përfundimtar. Një referues tjetër, profesor dr. Michael Daxner, tha se shoqëria kosovare ka nevojë për më shumë njerëz të shkolluar. Ai tha se gjatë angazhimit të tij në Kosovë, në kuadër të përgatitjes së ligjeve për arsimin, kishte vënë re se pjesa më e madhe e inteligjencës kosovare jeton në Evropë dhe SHBA. “Unë kam parë shumë akademikë kosovarë që vazhdojnë të punojnë nëpër universitetet dhe institucionet perëndimore; këta njerëz i duhen Kosovës,” theksoi ai, duke shprehur habi që institucionet kosovare nuk janë interesuar për angazhimin e këtyre njerëzve. Kristine von Kohl, gazetare dhe njohëse e mirë e popujve ballkanikë, theksoi nevojën që Bashkimi Evropian t’i ndihmojë kosovarët në ndërtimin e të ardhmes së tyre, duke u dhënë shpresë për të ardhmen. Ajo kritikoi praktikën e UNMIK-ut në ndërrimin e kuadrove çdo gjashtë muaj, si dhe akuzat që po u bëhen shqiptarëve për gjoja mosrespektimin e ligjit dhe mbështetjen në Kanunin e Lekë Dukagjinit. “Ne e dimë se hakmarrja nuk është një fenomen që aplikohet vetëm në Kosovë, por gjithandej në botë,” tha von Kohl, duke kritikuar tendencat që shqiptarët të paraqiten si një popull me prirje për krim dhe mosbindje ndaj ligjit.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
burimuji

Postuar mė 22-5-2003 nė 23:01 Edit Post Reply With Quote
Sesion i posacem ne Komisionin e Mardhenieve Nderkombetare te Kongresit Amerikan

Testimony by Daniel Serwer

Director, Balkans Initiative and Peace Operations, United States Institute of Peace

House Committee on International Relations

Hearing on "The Future of Kosovo"
May 21, 2003

The views expressed here are those of the author, not the US Institute of Peace, which does not take positions on policy issues.

It is a pleasure for me to testify today on the future of Kosovo, a topic that the United States Institute of Peace has focused on a good deal for more than a year. In addition to my written testimony, I would like to submit for the record three USIP reports on the subject:

-Kosovo Final Status: Options and Cross-Border Arrangements,
-Simulating Kosovo, and
-Kosovo Decision Time.

These papers are based on extensive activities at USIP with a wide range of participants.

I am pleased that Janet Bogue, Joe Dioguardi, Jim O'Brien, Martin Vulaj and Shirley Cloyes, who are appearing here today, have all been participants in USIP discussions, though our views on Kosovo are diverse.

My personal bottom lines on Kosovo final status are these:

* There is no alternative to a negotiated solution, one to which the authorities in both Belgrade and Pristina agree prior to UN Security Council approval.

* A negotiated solution will not correspond to the maximum demands of either Belgrade or Pristina and will include complicated conditions on both parties.

* Negotiations on final status require preparation, including talks on practical issues between Pristina and Belgrade and consultations between Europe and the US.

* Talks on final status should start under joint EU and US sponsorship by 2005, with a goal of completing them within two years.

* The United States is an indispensable participant in the decision on Kosovo final status and needs to begin preparing for its role now.

I would like to discuss each of these points briefly. A Negotiated SolutionThe day has clearly passed when either Serbs or Albanians could hope to force a solution in Kosovo by military means. Neither the increasingly democratic regime in Belgrade nor the UN-founded Provisional Institutions of Self-Governance in Pristina would want to endanger their own futures by threatening or using force. The NATO troops on the ground ensure continuing self-restraint and counter extremist activities. NATO will not be able to leave until Kosovo's final status is decided.This can only be done with a new Security Council resolution, one that replaces Resolution 1244, which ended the NATO/Yugoslavia war in June 1999. For a new Security Council resolution to pass, Russia and China will at least have to abstain. Both of these permanent members have their own reasons not to want a province of Serbia to gain independence: it could be viewed as a precedent for Chechnya or Tibet. Only if Belgrade agrees will Russia and China allow a new Security Council resolution to pass. Only if Pristina agrees will the United States allow it.No One Will Be Completely SatisfiedThus Belgrade and Pristina each holds a key to the future status of Kosovo. Their initial negotiating positions will be incompatible: Belgrade will claim sovereignty and Pristina will want independence. Underlying these opening positions will be a more complicated set of interests. Belgrade shows no signs of wanting to govern the Kosovo Albanian population but does clearly want protection for the Serb population and monuments in Kosovo as well as some degree of governing authority over the Serbs living there. Pristina needs to figure out how the independent Kosovo it wants would ensure its own security with Serbia as its nearest and most powerful neighbor as well as its most important trading partner.

A solution to Kosovo final status needs to be constructed on the basis of these underlying interests. I do not know what that solution will be, but it will not be simple. There will need to be cross-border arrangements made in advance of any final status decision to fix the relationships not only between Serbia and Kosovo but also between Kosovo and Albania and between Kosovo and Macedonia. The human and property rights of Serbs and other minorities will need to be guaranteed and debt and compensation issues resolved. A residual international presence may be required, especially in the court system and possibly along Kosovo's borders.

Careful Preparation Should Begin Now

Complicated arrangements of this sort require careful preparation. Immediate talks on Kosovo final status are not in my view possible or desirable. First all the main parties concerned need at least a year of hard work. For Pristina and Belgrade, the hard work needs to be accomplished in talks on practical issues hosted by the UN. While their postponement after Prime Minister Zoran Djindjic's assassination was entirely understandable, these confidence-building talks should begin by this summer.Belgrade seems largely ready. The Serbs will come to the talks politically unified and technically prepared. Belgrade has been resolving difficult issues in the Presevo area of southern Serbia, where Albanians are a large percentage of the population, but it has not established constructive relations with the UN Mission in Kosovo. Specific problems include failure of the Serbs to participate consistently in the Kosovo Assembly and continuing Serb control in the north. The bigger problem at the moment is lack of Albanian preparation. Pristina still suffers from sharp divisions among the main Albanian political parties. It remains dangerous for a politician to meet with Serbs. Moreover, the Kosovo Albanians have done little technical preparation for talks with Belgrade, and the mistreatment of Serbs in Kosovo will put the Albanians at a serious negotiating disadvantage. The international community needs to help Pristina get ready--USIP intends to be active in offering negotiation training and other assistance.The international community also needs to prepare itself. While the UN may be ready for talks on practical issues, the US and the EU continue to try to put off all discussion of Kosovo final status. This is a mistake, one that encourages the Albanians to think they need do nothing to prepare. The US and the EU should decide their own positions, talk with each other about how their interests can be protected, and design a negotiating process that will lead to an acceptable decision. The US and EU Should Sponsor Final Status Negotiations by 2005I will leave it to government officials to design the process in detail, but it seems to me that the US and EU should jointly sponsor Kosovo final status negotiations, following the successful pattern that led to the Ohrid framework agreement in Macedonia in the summer of 2001. While the Special Representative of the Secretary General who leads the UN effort in Kosovo--today Michael Steiner--can and should sponsor talks on practical issues between Belgrade and Pristina, he should not be alone in sponsoring final status talks. The US and the EU must be involved. Kosovo will eventually find its way into the EU, which will therefore need to be satisfied with the outcome. The US, having gone to war over Kosovo, will likewise need to be satisfied, especially as the precedent set there may find application elsewhere. While there has been some slippage due to Djindjic's assassination, there are good reasons to begin final status negotiations by 2005. Belgrade by then should have a new Serbian constitution, a new president and a new parliament. Pristina will likewise have elected a new Assembly and President. It will then be important to show progress on final status in order to avoid unrest and open the road to Europe. No moratorium on discussing final status, as proposed recently in Pristina, can last past 2005.The US Is IndispensableWith all the issues the US confronts today, some would argue that Kosovo final status should be put off indefinitely, or the burden transferred to Europe. Neither proposition is viable.

Because of its role in the NATO/Yugoslavia war and its relationship with both Serbs and Albanians, the United States is a vital participant in any decision on Kosovo final status. Europe lacks the credibility and unity to handle Kosovo on its own. My European friends do not disagree with this assessment--to the contrary, they are awaiting a signal that the US is ready to engage.

This signal could come with appointment of the next head of the UN Mission in Kosovo, a job held since 1999 by a European. If the US is serious about getting Kosovo ready for final status negotiations, it should put forward a US candidate to head the mission starting this summer. It is an anomaly that Europeans have held the top jobs in both the military and civilian operations in Kosovo. The right American chief of mission would be able to do what the Europeans have not done: convince the Kosovar Albanians that the only way to final status is by correct treatment of Serbs and other minorities. The Americans are also needed to protect the sovereignty and territorial integrity of Bosnia and Macedonia from the consequences of a decision on Kosovo final status. We should allow no compensation in other countries for anything "lost" in Kosovo final status negotiations. There is a silver lining for those who want US resources redeployed to regions where US national security is more directly at risk. With a solution for Kosovo will come an opportunity to draw down US troops and leave Balkans military tasks to Europe. Conclusions.

To those with responsibility for Kosovo, I would offer four suggestions:

* The State Department should begin consulting with Europe on Kosovo final status, with a view to outlining by the fall a process that the EU and US will lead.

* Pristina should prepare for final status talks, forming a coordinating center to deal with Belgrade and ending hostility towards Serbs and other minorities.

* Belgrade should end its hostility to the UN authorities in Kosovo and establish constructive relations, including in northern Kosovo and in the Kosovo Assembly.

* The UN should revive its proposal for talks on practical issues, with a view to opening them this summer. Let me offer a word on the role of the US Congress. The signals you send--by holding this hearing or by introducing H. Res. 11 and H. Res. 28--are heard loudly, but not always clearly, in Belgrade and Pristina. It would have been useful to have a Serb perspective at this hearing, because otherwise the intent of Congress--or at least of some members--may be misunderstood.

I would urge you to clarify that Kosovo final status will not be decided on Capitol Hill but rather by the authorities in Pristina and Belgrade, who need to accept their responsibility to negotiate a solution that will enable both Albanians and Serbs to look forward to a much better future within Europe. Some will say I am unrealistic, that Albanians and Serbs cannot even talk with one other, much less negotiate their own future, even with US and EU support. My experience says they can. I recently heard from a multiethnic group we trained in Kosovo three years ago at the request of the US Army--they have founded a professional organization and initiated an impressive range of multiethnic activities. USIP has conducted for more than a year and a half, with State Department support, dialogues among more than 100 young Serb and Kosovo Albanian political and civil society leaders. In addition to gaining better mutual understanding, they have embarked on joint efforts to encourage voting, counter organized crime and break the isolation of Serb enclaves in Kosovo. These young people--not the belligerent voices of their elders--are the future of Kosovo and the region. They merit our support and encouragement as we move ahead.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Blerim Vokshi

Postuar mė 23-5-2003 nė 17:21 Edit Post Reply With Quote
Perëndimi po përgatitet për zgjidhjen e statusit final të Kosovës

Sipas burimeve diplomatike ndërkombëtare

BRUKSEL, 20 MAJ - Pasi që katër vjetët e fundit është shmangur çështja e zgjidhjes së statusit final të Kosovës, fuqitë perëndimore më në fund janë duke shqyrtuar mundësinë që të fillojnë bisedimet të cilat do të mund të çonin drejt pavarësisë së Kosovës nga Beogradi, i kanë thënë agjencisë Reuters burime diplomatike të cilat i transmeton Beta. Shtetet evropiane, të cilat për një kohë të gjatë kanë kundërshtuar çdo copëtim të Ballkanit, tani gjithnjë më shumë janë duke e pranuar idenë se do të ishte më mirë që të zgjidhet ajo çështje sesa të lihet Kosova që të funksionojë si protektorat jofunksional i OKB-së, kanë thënë të njëjtat burime për agjencinë. “Durimi po humbet. Njerëzit kanë filluar të kuptojnë se misioni i OKB-së në Kosovë nuk funksionon, dhe se është pjesë e problemit e jo e zgjidhjes. UNMIK-u nuk arrin të bëjë asgjë”, ka thënë një diplomat i lartë ndërkombëtar. Zyrtarët e Grupit të Kontaktit kanë biseduar të hënën rreth ardhmërisë së Kosovës, kanë thënë ato burime. Pikë fillestare do të jetë, sipas fjalëve të zyrtarit, samiti i BE-së dhe liderëve të shteteve të Ballkanit në Selanik më 21 qershor, por siç ka thënë ai burim, viti 2004 me siguri do të jetë vit i Kosovës.

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Tali

Postuar mė 13-6-2003 nė 11:57 Edit Post Reply With Quote
Kissinger: Kosova a Pavarur e paevitueshme!

Vjenë - Duke folur në një tubim në Vjenë, ish sekretari i amerikan i Shtetit Henri Kisinger, i pyetur nëse Kosova do të bëhet e pavarur dhe nëse këtë e mëbshtet Shtëpia e Bardhë, ka thënë: "Nuk e di nëse e Amerika e mbështet (pavarësinë e Kosovës), por drejt pavarësisë Kosovën po e çon evolucioni i pandalashëm". Ai ka shtuar që vështirë se Kosova të mbetet pjesë e Serbisë. Ndarja e Kosovës nga Serbia është e pashmangshme. Kisinger këto komente i bëri në një takim të mbajtur dje në Vjenë të quajtur "Evropa forum 2003", në të cilin vulën kryesore ia dhanë dy veteranët e njohur të politikës botërore - Henri Kisinger dhe Hans Ditri Gensher, ministër i dikurshëm i jashtëm gjerman. Bota nuk mund të jetë stabile pa punën e përbashkët të Amerikës dhe Evropës, as që Amerika dhe Evropa kanë cilindo më të afërt sesa që janë njëra me tjetrën, andaj është e logjikshme të pritet që këto dy palë do të bëjnë çmos që është në fuqinë e tyre që lidhjet e ndërsjella të riparohen pas fërkimeve rreth Irakut dhe çështjeve të tjera - kanë konkluduar Kisinxher dhe Gensher në këtë takim duke folur për tensionet ndërmjet Amerikës dhe Evropës.

Tali ka atashuar kėtė imazh:






Duaje Shqipërinë ashtu siç më do nënën!(Nëna ime)

View User's Profile Visit User's Homepage View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 5-8-2003 nė 08:16 Edit Post Reply With Quote
Statusi i Kosovës të bëhet i parëndësishëm, si ai i Luksemburgut

Ekskluzive: çfarë u tha Charles Brayshaw në mbledhjen interne udhëheqësve të UNMIK-ut

LUNDRIM ALIU
PRISHTINË, 3 GUSHT - Charles Brayshaw, shefi i hëpërhëshëm i UNMIK-ut, në një mbledhje interne disaditëshe me stafin kryesor të UNMIK-ut (Mission Retreat), të mbajtur uikendin e kaluar në manastirin e Shën Naumit në afërsi të Ohrit, gjatë fjalimit të vet ka deklaruar se detyra e UNMIK-ut është ta bëjë statusin e Kosovës të parëndësishëm, ashtu siç është sot statusi i Luksemburgut. Sipas kopjes së fjalimit, të cilën e ka siguruar “Koha ditore”, Brayshaw ka pohuar se askush sot nuk brengoset për pavarësinë e Luksemburgut (shtet anëtar i Bashkimit Evropian dhe NATO-s) dhe ka shtruar pyetjen se a mund të pritet një nonshalancë e tillë edhe ndaj Kosovës. Diplomati amerikan, që në mungesë të PSSP-së, po udhëheq UNMIK-un, ka vlerësuar se detyra për UNMIK-un do të jetë ta bëjë statusin e Kosovës të parëndësishëm edhe për Beogradin edhe për Prishtinën. Brayshaw kur ka folur për statusin ka filluar duke bërë vërejtjen se kjo është “një temë tabu për ne”. Në pjesën e fjalimit që ka të bëjë me çështjen e statusit, të titulluar “Duke menduar të pamenduarën”, Brayshaw ka thënë: “Ne të gjithë ndihemi të sigurt kur deklarojmë se Kosova është në Evropë. Meqë kjo është kështu në aspektin gjeografik, kjo nuk është ndonjë telashe e madhe. Diskutimet për atë se si Kosova mund t’i përmbushë standardet evropiane tashmë janë në rrugë e sipër. Ajo që mbetet për t’u adresuar dhe që mbetet çështja më e vështirë, është cila do të jetë marrëdhënia e Kosovës me Serbinë brenda familjes më të madhe evropiane. (vijon nga ballina) Në shumë mënyra ky problem mund të zgjidhet duke e shndërruar në joçështje. Kush brengoset, siç u kam thënë para do kohe të gjithëve përveç delegacionit nga Luksemburgu, për pavarësinë e Luksemburgut? Të gjithë e dinë se ata e kanë atë, mirëpo ajo është pak e rëndësishme në kuadër të varësisë së gjerë të Luksemburgut në marrëdhënie me pjesën tjetër të Evropës në BE. A mund të shpresojmë për këtë nonshalansë ndaj Kosovës? Ndaj Serbisë? Ndaj Serbisë me apo pa Malin e Zi? Detyra jonë është ta bëjmë këtë të parëndësishme në Beograd dhe Prishtinë. Caqet e të dyjave duhet të realizohen në beneficionet që dalin nga asociimi me Evropën. Asociimi me Evropën duhet të jetë karrota në fund të shkopit, karrota të cilën që të dyja mundohen ta arrijnë përderisa kuptojnë se duke definuar vetveten sipas modeleve irrelevante ato nuk mbrojnë, por minojnë interesat e tyre esenciale”.

Të nxitohet me arritjen e standardeve, KFOR-i për 12 muaj mund të zvogëlohet në 7.000 trupa

Në këtë mbledhje ku është shqyrtyar puna e ardhshme që duhet të bëjë UNMIK-u, Brayshaw ka kërkuar nga zyrtarët e lartë të misionit që drejton që të caktojnë orare për arritjen e caqeve të UNMIK-ut. Dhe ka thënë se kjo është e rëndësishme jo vetëm për të demonstruar para Evropës se po bëhet përparim në Kosovë, por edhe për faktin se “nuk kemi gjithë kohën e botës për të përgatitur Kosovën për statusin final”. Brayshaw ka tërhequr vërejtjen se KFOR-i, i cili hëpërhë numëron 23.000 trupa, deri në fund të vitit do të ketë vetëm 17.000, ndërsa pas 12 muajve ky numër mund të bjerë në 7.000. “Ne jemi të njoftuar me reduktimet e stafit të UNMIK-ut dhe me zbehjen e përkushtimit të donatorëve për programet në Kosovë. Ky erozion mund vetëm të ndikojë në orarin për përcaktimin e statusit final. Orari juaj për arritjen e standardeve duhet ta reflektojë këtë realitet”, ka kërkuar Brayshaw. Ai fillimisht ka folur për nevojën e operacionalizimit të tetë standardeve që udhëheqja e UNMIKut kishte miratuar në mbledhjen e fundit të këtillë rreth një vit më parë. “Kemi arritur sukses në njohjen me standardet. Çdokush që ka të bëjë me Kosovën në bashkësinë ndërkombëtare tash mendon për standardet si kornizë për punën tonë këtu. Standardet janë një sukses i madh në aspektin se fokusojnë vëmendjen në caqet konkrete dhe të nevojshme dhe se vendosin standarde përmes të cilave matet përparimi. Mirëpo liderët e zgjedhur të Kosovës ende kanë për të internalizuar standardet si caqe të tyre. Ata e dinë se standardet janë të rëndësishme mirëpo ato vazhdojnë të mbesin për Kosovën një koncept i imponuar, i huaj, i hartuar për të shtyrë statusin final. Apo ato shihen si një truk për t’ia mohuar Kosovën shpërblimin e merituar. Kjo mund të jetë arsyeja përse disa liderë të zgjedhur lokalë janë të ngadalshëm në implementimin e standardeve”, ka vlerësuar Brayshaw. Ai u ka thënë zyrtarëve të UNMIK-ut se nëse liderëve kosovarë u jepen orare fikse për arritjen e caqeve, në mënyrë që ata të mos mendojnë se po zvarriten, atëherë ata do të punojnë shumë më tepër me UNMIK-un për t’i përmbushur këto standarde.

Ka ardhur koha për një plan me orare

Brayshaw ka kërkuar në këtë mbledhje hartimin e një orari, e një plani të detajuar për arritjen e standardeve. “Jam munduar të na largojë nga fjala ‘operacionalizim’. Së pari kjo është një fjalë e rëndë për shqiptim, mirëpo po ashtu krijon edhe një dikotomi false ndërmjet caqeve dhe veprimeve. Caqet pa veprime nuk janë caqe fare, por vetëm të menduar dëshiror. Në fakt, të menduarit dëshiror është mu ajo që është gabim me konceptin e shqiptarëve të Kosovës për statusin final. Edhe ne brenda UNMIK-ut duhet të çrrënjosim të menduarit dëshiror, paramendimin se Kosova do të rezultojë shumë mirë pavarësisht se çfarë bëjmë ne. Mendoj se shumica prej nesh e kuptojnë se Kosova mund të shkojë keq sërish, dhe kjo do të ndodh nëse ne nuk kemi një koncept koherent se si t’i qasemi pengesave të mbetura për krijimin e shoqërisë së paraparë me Rezolutën 1244. Tash është koha për ne të marrim atë hap: të vendosim një plan të detajuar, me orar, për të kaluar sfidat në secilin prej pesë fushave kryesore të caqeve. Plani duhet të gjejë burime, brenda dhe jashtë Kosovës, të përmirësojë kordinimin brenda dhe jashtë UNMIK-ut”, ka sqaruar situatën shefi momental i UNMIK-ut. Ai po ashtu ka paralajmëruar se gjatë disa javëve të ardhshme UNMIK-u duhet të shndërrojë të menduarit dëshiror të Kosovës për të ardhmen në një koncept konkret të të shkuar në Evropë. Në fjalimin e quajtur “Plani për Menaxhim të Punës së Misionit” Brayshaw ka identifikuar tri nivele ku duhen përpjekje për përmirësim: kordinimi ndërmjet shtyllave të UNMIK-ut dhe zyrës së PSSP-së, kordinimi ndërmjet UNMIK-ut dhe institucioneve të përkohshme të vetëqeverisjes dhe lidhja ndërmjet standardeve dhe projektimit të mesazhit të Kosovës te bashkësia ndërkombëtare. UNMIK-u duhet ta ndërrojë kulturën politike të liderëve kosovarë Brayshaw ka vlerësuar se UNMIK-u duhet të mundohet ta ndërrojë edhe kulturën politike të liderëve të Kosovës. Duke folur për koordinimin me institucionet kosovare, Brayshaw ka vlerësuar se suksesi i UNMIK-ut nuk do të varet vetëm nga suksesi i transferit të përgjegjësive, por edhe i transferit të aftësive dhe qëndrimeve që shkojnë me këto përgjegjësi tek partnerët kosovarë. Ai ka shpjeguar kështu “ndryshimin thelbësor në kulturën politike të liderëve të zgjedhur të Kosovës” që kërkohet për t’u arritur ky sukses i UNMIK-ut: “Lidershipi i sotëm kosovar është i kushtëzuar nga përvoja me politikën nën regjimin komunist apo në kundërshtim me imponimin e sundimit monoetnik minoritar. Aftësitë e krijuara në këtë ambient janë ato të punës në hije apo në kundërshtim direkt të një qeverie shtypëse dhe të centralizuar. Këta liderë e kuptojnë rëndësinë e përkrahjes publike dhe mënyrës se si të mobilizohet ajo, mirëpo konteksti i tyre ka qenë politika e rezistencës në të cilën lehtësimi ka ardhur vetëm me intervenimin masiv dhe të dhunshëm nga jashtë. Aftësitë e nevojshme për demokracinë elektorale - ndërtimi i koalicioneve bazuar në fuqinë elektorale, zhvillimi i politikave dhe programeve qeveritare, si dhe krijimi i shoqërisë multietnike — nuk kanë qenë pjesë e jetës politike të Kosovës para se UNMIK-u të sillte demokracinë. Çfarë do të thotë kjo për ne? Gjithë bashkëveprimi ynë me institucionet e Kosovës duhet të jetë i drejtuar kah ndihmimi i tyre për ta bërë transicionin nga opozita në qeverisje... nga retorika në vepra... nga simbolizmi në substancë... nga mendimi për ‘shumën zero’ në kërkimin e zgjidhjeve ‘fitore-fitore’ për konfliktet”. Brayshaw ka propozuar edhe formimin e një kabinet të përbashkët të UNMIK-ut dhe institucioneve kosovare që do të merrte përsipër punën e të gjitha komiteteve të krijuara deri më tash: për rrymën, për transferin e kompetencave, për kthimet, për çështjet ekonomike-fiskale.

Standardet e UNMIK-ut të lidhen me standardet për anëtarësim në BE

Brayshaw po ashtu ka vlerësuar se lidhja e standardeve të proklamuara më herët nga Michael Steiner me mekanizmin për përcjellje të përparimit të Kosovës drejt Evropës është esenciale. Ai këtë vlerësim e ka arsyetuar kështu: “Nga aspekti operacional lidhja e standardeve me Mekanizmin Përcjellës për Stabilizim (STM) bashkon burimet tona në mënyrë që të rritet efikasiteti. Kjo shmang përpjekjet e konfrontuara dhe mundëson shfrytëzimin maksimal të raportimit të gjerë që bëhet brenda UNMIK-ut dhe institucioneve të përkohshme. Kjo shmang ndërprerjet në disa mesazhe që duhet t’u dërgohen audiencave të ndryshme - Komisionit Evropian, Këshillit të Sigurimit të OKB-së, Kuintit, donatorëve, votuesve të Kosovës. Nga aspekti politik kjo krijon një shtytje të fuqishme për t’u përqendruar në standardet, para audiencës kyçe për të ardhmen, audiencë kjo e cila do të vazhdojë edhe përtej zgjidhjes së statusit. Kjo audiencë është Evropa... Me mirëkuptimin e BE-së, ne mund të përdorim STM-në si një shtytje kryesore politike për liderët e zgjedhur të Kosovës që të punojnë me ne edhe me më shumë bashkëpunim në kuadër të STMsë dhe për të bërë punën në standarde më të lehtë. Sërish me mirëkuptimin e Brukselit, mund t’i japim publikut një ndjenjë të asaj se çka është fitimi dhe përse arritja e standardeve është aq e rëndësishme pa komprometuar praktikat e Komisionit Evropian për natyrën jopublike të procesit”. Brayshaw ka folur edhe për mundësinë e ndryshimeve në strukturën e UNMIK-ut dhe kordinimit ndërmjet shtyllave të ndryshme, përfshirë këtue dhe kabinetin ekzekutiv që mblidhet çdo ditë në zyrën e PSSP-së, por ka përfunduar se këto janë vendime që i takojnë PSSP-së së ri kur të vijë.

koha.net





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 20-2-2004 nė 15:14 Edit Post Reply With Quote
2005 do të bëhet realitet vetëm në se Kosova dhe komuniteti ndërkombëtar angazhohen seriozisht
Arben Xhixho
19 shkurt 2004


Në vitin 2005 komuniteti ndërkombëtar pritet të bëjë vlerësimin e gjendjes në Kosovës dhe të vendosë në se ka ardhur apo jo koha për të hapur bisedimet për statusin përfundimtar. Por sa i përgatitur është komuniteti ndërkombëtar për t’u marrë me një problem tjetër të vështirë, në botën e sotme kur vëmendja është përqendruar tek lufta kundër terrorizmit? Në një intervistë për Zërin e Amerikës ambasadori Morton Abramowitz, jep vlerësimet e tij për gjendjen në Kosovë dhe për gadëshmërinë e vendeve perëndimore për të zgjidhur çështjen e statusit të Kosovës.
Zëri i Amerikës: Zoti Ambasador, kur Nënsekretari i Shtetit Mark Grosman shpalli nismën për vlerësimin e standarteve në mes të vitit 2005 për Kosovën, atje u vu re një gjallëri, një entuziazëm. Sipas mendimit tuaj, a është ruajtur ky entuziazëm, ky ritëm?

Ambasadori Abramowitz: Mbetet për t’u parë. Caktimi i datës ishte një gjë e dëshirueshme. Tani i takon perëndimit dhe banorëve të Kosovës ta shndërojnë atë në realitet, të bëjnë gjithshka të mundur, që 2005 të kthehet në një moment jetik dhe të respektohet si afat, që premtimi e perëndimit për ta bërë këtë datë një datë vendimtare të respektohet. Pjesërisht sa thashë më lart do të varet nga ato që ndodhin në Kosovë, por edhe perëndimi nga ana e tij duhet të angazhohet tërësisht për këtë proces dhe të mos krijojë standarte të pamundura për t’u realizuar. Perëndimi duhet të ketë parasysh realitetin atje dhe të marrë masa që procesi të ecë përpara. Është ende herët të thuhet se çfarë do të ndodhë, por unë shpresoj që zhvillimet në Kosovë dhe një angazhim serioz nga vendet perëndimore, do të çojnë në përparimin e kësaj çështjeje, që deri tani është vonuar shumë.

Zëri i Amerikës: Zoti Ambasador viti 2005 nuk është larg, po të kihen parasysh problemet me të cilat ndeshet Kosova sot. Cilat janë sfidat kryesore, që udhëheqësit politikë shqiptarë duhet të përballojnë, në mënyrë që të marrin një vlerësim pozitiv vitin e ardhshëm?


Ambasadori Abramowitz: Unë personalisht do të kisha parapëlqyer që në Kosovë të ekzistonte më parë një qeveri me kompetenca të plota, të largohej UNMIK-u dhe të krijohej një qeveri e vërtetë dhe e efektshme. Por komuniteti ndërkombëtar ka vendosur të ndjekë një rrugë tjetër dhe Kosova nuk ka alternativë tjetër, veç zbatimit të saj. Kështu, gjatë këtij viti, duhet bërë përparim për gjithë standartet. Ato janë të gjitha të rëndësishme, por ndoshta më kryesoret janë garantimi i sigurisë për pakicat, nxitja e kthimit të të zhvendosurve, krijimi i të drejtave civile për të gjithë, me pak fjalë të krijohet, ajo që ne e quajmë, një shoqëri e mirë civile. Kjo është gjeja më kryesore. Pa dyshim që ka edhe probleme të tjera për t’u zgjidhur si për shembull në ekonomi. Por nga ana tjetër është e rëndësishme që perëndimi të mos ngrejë kërkesa të parealizueshme. Disa prej tyre, për mendimin tim, janë të pakuptueshme e aq më tepër kur kërkohet realizimi i tyre brenda një viti. Standartet duhen parë në një mënyrë shumë praktike. Ka shumë reforma që duhen bërë. Por në 2005 nuk duhet kërkuar një shoqëri të përkryer, një shoqëri që nuk ekziston sot në asnjë vend të Ballkanit. Megjithatë, standartet janë një gjë e rëndësishme që duhet të bëjë populli i Kosovës. Ato do të ndihmojnë për të krijuar një vend të mirë dhe banorëve të Kosovës u duhet të punojnë shumë për t’i realizuar.


Zëri i Amerikës: Zoti Ambasador, sa i përgatitur është komuniteti ndërkombëtar, sa të përgatitura janë fuqitë e mëdha, për të marrë vendime të vështira politike?


Ambasadori Abramowitz: Kjo është një pyetje që edhe unë ia bëj shpesh vetes. Më vjen keq që nuk mund të jap një përgjigje përfundimtare për të. Fuqitë e mëdha nuk kanë qënë të gatshme të përballohen me këtë çështje. Unë kam shprehur edhe më parë shqetësim se politika e standarteve para statusit, ishte një përpjekje për ta shtyrë zgjidhjen e çështjes së Kosovës, me shpresë se do të gjendej një formë që Serbia dhe Kosova të gjenin një gjuhë të përbashkët. Për mendimin tim, fuqitë e mëdha, ende nuk e kanë as vetë të qartë dhe nuk e kanë menduar se çfarë procesi do të ndjekin, pasi të japin vlerësimin se standartet janë plotësuar. Unë nuk kam parë ndonjë përgatitje për këtë. Ndoshta ekziston, por unë nuk jam në dijeni të ndonjë përgatitje. Ka ende paqartësi se si do të kalohet nga miratimi i standarteve tek procesi për statusin e Kosovës. Për mendimin tim, perëndimi është i përçarë në këtë çështje. Dikush duhet të marrë rolin udhëheqës dhe të përcaktojë procesin, që për mua do të çojë në mënyrë të pashmangshme në një Kosovë të pavarur. Por jo të gjitha vendet perëndimore janë dakort me një përfundim të tillë.

Zëri i Amerikës: Ditët e fundit në shtypin shqiptar dhe atë serb ka patur spekullime për një ndarje të mundshme të Kosovës, si një prej formave të zgjidhjes së statusit të saj përfundimtar. A mendoni ju se ndarja e Kosovës është një aleternativë serioze?


Ambasadori Abramowitz: Të gjithë do të preferonin që Kosova të mos ndahej. Ky do të ishte edhe mendimi im dhe i shumë të tjerëve, që Kosova të mbetej siç është. Por nga ana tjetër, nuk mund të përjashtoj mundësinë, që në bisedimet, që të shpresojmë se do të fillojnë së shpejti midis Serbisë dhe Kosovës, mund të dalin edhe zgjidhje të tjera. Mendimi im është se çdo marrëveshje për të cilën të dyja palët do të binin dakort, do të ishte e pranueshme. E mira do të ishte që Kosova të mos ndahej. Personalisht, për shkak të paqartësisë së zhvillimit të ngjarjeve, nuk mund ta përshtoj ndarjen si një zgjidhje. Në këtë moment kjo është një prej alternativave, ndonëse një alternativë e papëlqyeshme.


Zëri i Amerikës: Zoti Ambasador, çfarë ndikimi pritet të ketë gjendja e paqëndrueshme politike në Serbi, për zgjidhjen e çështjes së Kosovës.


Ambasadori Abramowitz: Të gjithë jemi të shqetësuar me atë që po ndodh në Serbi. Zhvillimet e atjeshme janë një kthim pas. Është ende e paqartë, në se Serbia do të arrijë të krijojë një qeveri reformatore dhe të efektshme. Disa nga deklaratat që vijnë nga Beogradi, veçanërisht ato në lidhje me Gjykatën e Hagës, janë shumë shqetësuese. Unë kam frikë se perëndimi do të thotë, se meqë kemi një gjendje të brishtë në Serbi, nuk mund të përparojmë në çështjen e statusit përfundimtar për Kosovën. Tani egziston një paqartësi edhe më e madhe për shkak të zhvillimeve në Serbi. Në këtë moment, unë nuk ndihem optimist për zhvillimet në Serbi, se atje do të ketë një qeveri reformatore, që do të respektonte angazhimin ndaj Gjykatës së Hagës dhe që do të krijojnë një Serbi, që ne të gjithë do ta mirëprisnim dhe që do të arinte një marrëvesje për Kosovën. Për Serbinë procesi ka përsuar një kthim pas.





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 8-4-2004 nė 10:06 Edit Post Reply With Quote
KREU GNK PER BALLKANIN: DHUNA NE KOSOVE, PER SHKAK TE STATUSIT

Drejtori i Grupit Nderkombetar te Krizave për Ballkanin, Nikolas Uajt duke folur per gazeten malazeze “Dan”, thote se dhuna entike në Kosovë shpërtheu pasi bashkësia ndërkombëtare nuk arriti të zgjidhë cështjen e statusit të Kosovës. Uajt nënvizoi se zgjidhja më e mirë do të ishte një lloj pavarësie me kusht, që Kosova duhej të plotësonte disa standarte të përcaktuara në drejtim të të drejtave të njeriut, para se të integrohej plotësisht në sistemin ndërkombëtar. Uajt nga ana tjetër tha se nuk e mbështeste qeverinë e re serbe dhe politikat e saj në lidhje me Kosovën dhe veprimet e ndërrmara ndaj kundërshtarëve të qeverisë.


top-channel





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 13-5-2004 nė 09:33 Edit Post Reply With Quote
Paten s'mbështet projektin serb

"Më parë standartet, pastaj të mendojmë kantonizimin"




Komisioneri për Marrëdhënie me Jashtë i Bashkimit Evropian, Kris Paten, gjatë vizitës së tij në Kosovë mësohet se nuk ka pranuar të komentojnë planin serb, por ka theksuar se propozimet e ndryshme mund të japin kontribut në reformat e qeverisjes lokale në Kosovë.

"Duhet ta pranojë secili se ky është një debat që do të zgjasë, ku do të ketë kontribute të shumta", tha ndër të tjera Paten. Ai i ftoi liderët kosovarë ti përkushtohen përmbushjes së standardeve. Presidenti i Kosovës, Ibrahim Rugova pas takimit me Kris Paten tha se gjendja pas trazirave të marsit ka filluar të normalizohet dhe konsolidohet, duke kërkuar fillimin e investimeve në Kosovë dhe përfshirjen e Kosovës në marrëveshjen e asociim-stabilizimit në Bashkimin Evropian. Riparimi i dëmeve dhe pasojave të shkaktuara gjatë trazirave të muajit mars është inkurajues. Kjo, sipas tij, është rruga më e mirë që kosovarët të dëshmojnë se po i përmbushin standardet e bashkësisë ndërkombëtare. Ai në veçanti ka çmuar punën në këtë drejtim të kryeministrit Bajram Rexhepi dhe të disa ministrave të tij. Ai tha se përparimet e bëra në zbutjen e pasojave të ngjarjeve marsit kanë qartësuar rrugën për investime evropiane në Kosovë. Ndërkaq, drejtuesit e institucioneve të Kosovës në takimet me të kanë theksuar shqetësimin e tyre për planin e fundit të Serbisë për Kosovën, i cili parashikon krijimin e pesë rajoneve autonome për serbët. Në bisedimet e zhvilluara në Beograd me autoritet serbe, ndërkaq, Komisioneri për Marrëdhënie me Jashtë i Bashkimit Evropian, Kris Paten, ka tërhequr vërejtjen për çuarjen përpara të bashkëpunimit me Gjykatën e Hagës për krimet e luftës. "Ose do të zgjidhni të jeni të lidhur ngushtë me ata njerëz të cilët janë akuzuar, për të mbajtur atëherë edhe njëfarë përgjegjësie, ose do të vendosni për rrugën drejt Bashkimit Evropian. Nuk mund të keni edhe njërën edhe tjetrën", ka deklaruar në Beograd komisioneri nga Brukseli.



Rugova: Gati për zgjedhjet e lira

Sivjet kemi një vit të zgjedhjeve dhe ne do të angazhohemi të kemi zgjedhje të lira, që të kemi institucione stabile dhe do të punojmë në stabilitetin e Kosovës", tha Presidenti Rugova. Poashtu ai theksoi pas takimi me Paten se me njohjen e pavarësisë së Kosovës do të kishin ecur përpara proceset e brendshme dhe integrerative.



Holkeri në OKB: Statusi në duart tuaja

Kreu i administratës ndërkombëtare në Kosovë, Hari Holkeri, ka raportuar dje në Këshillin e Sigurimit të OKB-së. Holkeri tha se ky është raportimi i tij i parë pas valës brutale të dhunës në muajin mars. Dhuna, deklaroi Holkeri, ka tronditur misionin e UNMIK-ut në Kosovë. UNMIK-u do të bëjë çdo gjë që mundet për të sjellë para drejtësisë të gjithë ata që kanë nxitur dhe provokuar dhunën. Në fjalën e tij, kryeadministratori i Kosovës ka paraqitur situatën aktuale në Kosovë ku, sipas tij, arrestimet kanë shkaktuar protesta, por këto kanë qenë protesta të izoluara dhe politikanët kosovarë kanë ndikuar që të mos përsëritet situata e marsit. Më pas Holkeri në fjalën e tij ka vlerësuar qëndrimet politike të liderëve kosovarë pas presioneve ndërkombëtare. "Standardet mbeten prioritet për Kosovën", plani për veprimin e standardeve parasheh veprimet që duhet të ndërmerren për përmbushjen e standardeve", tha Holkeri.



KE-ja diskuton sot për Kosovën

Ministrat e Jashtëm të vendeve anëtare të Këshillit të Evropës (KE) do të mblidhen sot e nesër në Strasburg, dhe njëra nga temat e takimit të tyre do të jetë situata e fundit në Kosovë. Njoftimet bëjnë të ditur se, sipas planit të parashikuar, për Kosovën do të flitet të mërkurën në mbrëmje, në takimin jozyrtar, në të cilin pritet të marrë pjesë edhe shefi i UNMIK-ut, Hari Holkeri, icili kthehet nga Nju-Jorku pas raportrit të tij para Këshillit të Sigurimit të OKB-së. Është paralajmëruar se në punimet e këtij takimi do të marrë pjesë edhe shefi i diplomacisë së Serbisë dhe Malit të Zi, Vuk Drashkoviç. Në këtë takim pritet të konfirmohet edhe një herë mbështetja evropiane për politikën e standardeve para statusit, si dhe ndaj Holkerit.


panorama





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 8-6-2004 nė 09:25 Edit Post Reply With Quote
BUGAJSKI:"STANDARDET ME STATUSIN - PROCES PARALEL"

BUGAJSKI:"STANDARDET ME STATUSIN - PROCES PARALEL"



Janusz BUGAJSKI, drejtor në Qendrën për Studime strategjike (Washington)



RADIO EVROPA E LIRË
Aktualisht administrata e Kombeve të Bashkuara në Kosovë është pa udhëheqësin e saj. Disa analistë thonë se kjo do të ketë ndikim në procesin e tërësishëm politik. Çka mendoni ju për këtë çështje?

JANUSZ BUGAJSKI
Natyrisht, do të ketë ndikim dhe mund të thuhet se tashmë ka ndikim. Çështja që shtrohet tash është se kush do të zgjidhet në këtë post. Pikëpamja ime personale është se do të duhet të ishte një amerikan, por nuk mendoj se kjo do të ndodhë. Nëse jo një amerikan, atëherë së paku një evropian i nivelit të lartë, me një përvojë në rajon dhe me një reputacion të mirë në mesin e popullatës shumicë dhe po ashtu edhe në mesin e minoriteteve. Mendoj se kjo zgjidhje nuk do të jetë e lehtë, por do të thosha, se duhet një person i tipit të Paddy Ashdown në Kosovë gjatë periudhëse së ardhshme një vjeçare.

RADIO EVROPA E LIRË
Në këtë aspekt a keni ju ndonjë kandidat favorit?

JANUSZ BUGAJSKI
Mbase ndonjë ish president i Shteteve të Bashkuara...kuptohet po bëjë shaka, por e dini, ka disa kandidatë të mirë siç janë disa ish liderë të lartë nga vendet kryesore të Evropës Perëndimore. Nuk dëshiroj të përmend emra por ka disa emra të mundshëm. Çështja është poashtu se çfarë autoriteti do të ketë ai që do të zgjidhet...Mendoj se fokusi gjatë vitit të ardhshëm vërtetë duhet të jetë në transferin e sa më shumë kompetencave dhe të përgjegjësive në qeverinë e përkohshme dhe poashtu në qeverinë që do të dalë nga zgjedhjet në Kosovë më vonë këtë vit. Kjo është shumë e rëndësishme nëse jemi serioz lidhur me sigurinë.

RADIO EVROPA E LIRË
Në këtë aspekt, si i vlerësoni ju të arriturat e zotit Holkeri në postin e kryeadministratorit të Kosovës?

JANUSZ BUGAJSKI
Mendoj se ai më tepër ishte burkorat se sa lider...Nuk mendoj se kishte ndonjë vizion të veçantë. Ai realisht nuk e kuptonte Kosovën shumë mirë, ai nuk dinte se në çfarë drejtimi po shkonte. Ai ishte i kufizuar ndërmjet Bashkimit Evropian dhe UNMIK-ut. Ai ishte nga një vend që vërtetë nuk kishte luajtur rol në rajon, prandaj nuk kishte shumë respekt...Pra, në këtë kuadër, unë nuk do të doja ta degradoj atë por vetëm do të thoja se ai më tepër ishte burokrat se sa lider.

RADIO EVROPA E LIRË
Bashkësia Ndërkombëtare këmbëngulë në arritjen e standardeve para se të hapet procesi për statusin final të Kosovës. ka pasur mendime se ato duhet të shkojnë paralelisht. Nga këndvështrimi juaj cili është drejtimi i duhur për ta ndjekur?

JANUSZ BUGAJSKI
Drejtimi i duhur është standardet me statusin. Ju nuk mund të shkoni rrugës nëse nuk e dini destinacionin final. Thënë thjeshtë nëse jeni duke u anëtarësuar në Bashkimin Evropian, ju duhet t'i përmbushni standardet, por ju e dini se ku do të arrini. Ngjashëm është edhe për hyrje në NATO, ngjashëm është për anëtarësim në çfarëdo organizate. Është irracionale dhe jologjike të kemi standarde por nuk e dimë se cili do të jetë përfundimi. Standardet dhe statusi duhet të shkojnë në mënyrë simultane dhe mendoj se, përfundimisht duhet të jenë disa kushte rigoroze për një marrëveshje eventuale për asocim në Bashkimin Evropian dhe poashtu edhe për shtetësi dhe eventualisht për anëtarësim në NATO. Por, ju nuk mund të keni standarde pa status.

RADIO EVROPA E LIRË
Zoti Bugajski, ekspertë dhe analistë për Ballkanin po diskutojnë shumë lidhur me angazhimin e Shteteve të Bashkuara në këtë rajon dhe veçanërisht në Kosovë. Pasi ky është vit zgjedhor në Amerikë, si i parashihni ju angazhimet e ardhshme të administratës aktuale ose eventualisht të administratës së senatorit Kerry, nëse ai do të zgjedhej?

JANUSZ BUGAJSKI
Nëse kjo administratë e shikon situatën në Ballkan do të shohë se ka pasur disa suksese në ndërtimin e shtetit, në paqeruajtje, në rikonstruktimin në periudhën e pas konflikteve, në Bosnjë Hercegovinë dhe në Kosovë. Por mendoj se këto suksese duhet të kompletohen. Në rastin e Kosovës kjo do të kompletohet vetëm nëpërmjet të shtetësisë dhe eventualisht integrimit të Kosovës në bashkësinë ndërkombëtare. Mendoj se kjo është e arritshme nën administratën e ardhshme, qoftë ajo e zotit Bush ose e zotit Kerry. Mendoj se është ende herët të flitet për atë se kush do të fitoj dhe unë sinqerisht nuk do të dëshiroja të futem në këtë debat në këtë moment.

RADIO EVROPA E LIRË
Më herët ne diskutuam për procesin lidhur me statusin final të Kosovës. Këtë vit mbahen zgjedhjet në Kosovë dhe aktualisht, administrata e Kombeve të Bashkuara është pa udhëheqësin e saj. Sipas jush, ky proces a mund të hapet në mesin e vitit 2005?

JANUSZ BUGAJSKI
Po. Mendoj se shumë vendime duhet të merren. Viti i ardhshëm do të jetë vendimtar. Nuk pres asgjë në periudhën ndërmjet kësaj që ndodhemi tash e deri në inaugurimin e presidentit të ri të Shteteve të Bashkuara, qoftë ai presidenti i tashëm ose ndonjë tjetër, në janarin e ardhshëm. Por mendoj se në pranverë dhe verë të vitit të ardhshëm do të ketë disa lëvizje madhore lidhur me Ballkanin, sepse nuk është vetëm çështja e Kosovës, por, për shembull edhe marrëdhëniet ndërmjet Malit të Zi e Serbisë duhet të zgjidhen njëherë e përgjithmonë. Do të duhet të veprohet edhe për disa çështje të tjera, siç është transferi i autoritetit në Bosnjë, e të tjera. Pra, mendoj se vitit i ardhshëm do të jetë vit shumë i rëndësishëm për Kosovën, pavarësisht se cili person do të caktohet nga Kombet e Bashkuara në Prishtinë.

Intervistoi: Fatmir BUJUPI.





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 16-8-2004 nė 09:13 Edit Post Reply With Quote
AS EVROPA NUK I KA PLOTESUAR STANDARTET

Z.Moore, Eide ne raportin e tij thote se ekziston nje pranim ne rritje se qasja ne standardet para statusit. Sipas jush, cili eshte mesazhi i ketyre fjaleve?

- Tingellon ngjashem me nje sugjerim te bere kohet e fundit nga ambasadori i Pakistanit ne OKB, ne te cilin u tha se "standardet para statusit" do duhej te zevendesoheshin me qasjen "standardet me statusin". Me fjale te tjera, disa nga standardet do konsiderohen prioritete dhe do plotesoheshin se pari, ne vend te perpjekjeve per realizimin e te gjithave njeheresh. Nuk jam 100 % i sigurt per raportin e z.Eide, nese do te shkonte aq larg sa te aktualizonte ceshtjen e statusit, por eshte mire qe ai ka nxjerre ne pah nje problem. Sa i perket paketes se standardeve, qe duhet te plotesohen para se te flasim per statusin, duhet te thuhet se asnjeres nga ish republikat e Jugosllavise, madje as Serbise, nuk i eshte kerkuar ta plotesoje nje pakete te tille kerkesash. Disa vezhgues kane thene qe edhe disa vende ne Bashkimin Evropian ndoshta nuk do te ishin ne gjendje t'i plotesojne keto standarde. Sido qe te jete, rruga me e mire per te zhvilluar kete ne Kosove, do te ishte menyra se si u zhvillua ne nje numer te madh shtetesh ne bote, pra te mos pritet perfeksion para pavaresise, por te mesohet nga praktika. Keshtu eshte bere ne Shtetet e Bashkuara dhe njelloj mund te behet edhe ne vende te tjera.

Lidhur me diskutimet per statusin final te Kosoves, Eide tha se sa me gjate te presim, frustrimi ne popullaten shumice te Kosoves do shtohet". C'do te thote kjo sipas jush?

- Jam jashtezakonisht i kenaqur qe dikush e tha kete. Pra, nje zyrtar i larte i komunitetit nderkombetar, sepse, ashtu sic thote edhe profesori Tripst i Universitetit te Lajpcigut dhe nje sere ekspertesh te tjere, edhe jashte komunitetit shqiptar, prej vitit 1999, se sa me shume te zvarritet kjo ceshtje aq me keq do te behet. Kjo ka qene nje verejtje mjaft e rendesishme. Pas dhunes se marsit patem nje numer raportesh nga nderkombetaret ku theksohej se shqiptaret e Kosoves u sollen si "femije te keqinj" dhe se duhej te denoheshin me nje kontroll me te rrepte nga jashte dhe permes nje numri me te madh administratoresh, sigurisht me rroga mjaft te majme. Me vjen mire qe zoti Eide nuk ka mbajtur kete qasje ne raportin e tij, sepse mendoj qe zgjerimi dhe thellimi i burokracise nderkombetare do te prodhonte vetem me shume frustrim e ndoshta dhe me shume dhune. Pra, serisht me vjen mire per disa nga perfundimet qe nxori zoti Eide, vecanerisht sa i perket nevojes per te eliminuar shkaqet e frustrimit dhe rrenjet e verteta te dhunes se marsit dhe ndoshta do te behet nje progres kete drejtim.

kj

Se e kujt eshte kjo intervise e kush e ka bere nuk merret vesh.

Mungese e madhe profesionalizmi.





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
Anton Ashta

Postuar mė 16-8-2004 nė 09:47 Edit Post Reply With Quote
Ja si punojne profesionistet:

PATRICK MOORE: DUKET SE KËRKOHET NJË TRANSFER GRADUAL I PUSHTETEVE

Duke folur për çështjen e standardeve në Kosovë dhe për reflektimet eventuale të raportit të Kai Eides në këtë aspekt, analisti i Radios Evropa e Lirë, Patrick Moore pos tjerash thotë se "me gjasë, rruga më e mirë për të zhvilluar këtë në Kosovë, do të ishte mënyra se si u zhvillua në një numër të madh shtetesh në botë, pra të mos pritet perfeksion para pavarësisë, por të mësohet nga praktika".




RADIO EVROPA E LIRË
Zoti Eide në raportin e tij tha se "ekziston një pranim në rritje se qasja standardet para statusit, në formën e saj aktuale, është e papërshtatshme dhe se duhet të ndërrohet me një politikë më të gjërë ku implementimi i standardeve e çon Kosovën në një rrugë të drejtë". Sipas jush, cili është mesazhi i këtyre fjalëve?

PATRICK MOORE
Tingëllon ngjashëm me një sugjerim të bërë kohët e fundit nga ambasadori i Pakistanit në Kombet e Bashkuara, në të cilin u tha se "standardet para statusit" do të duhej të zëvendësoheshin me qasjen "standardet me statusin". Me fjalë të tjera, disa nga standardet do të konsiderohen prioritete dhe do të plotësoheshin së pari, në vend të përpjekjeve për realizimin e të gjithave njëherësh, dhe në të njëjtën kohë do të bëhej progres serioz në çështjen e statusit. Nuk jam 100 % i sigurt për raportin e zotit Eide, nëse do të shkonte aq larg sa të aktualizonte çështjen e statusit, por është mirë që ai ka nxjerrë në pah një problem. Sa i përketë paketës së standardeve, që duhet të plotësohen para se të flasim për statusin, duhet të thuhet se asnjërës nga ish republikat e Jugosllavisë, madje as Serbisë, nuk i është kërkuar ta plotësojë një paketë të tillë kërkesash. Disa vëzhgues kanë thënë që edhe disa vende në Bashkimin Evropian ndoshta nuk do të ishin në gjendje t'i plotësojnë këto standarde. Si do që të jetë, me gjasë, rruga më e mirë për të zhvilluar këtë në Kosovë, do të ishte mënyra se si u zhvillua në një numër të madh shtetesh në botë, pra të mos pritet perfeksion para pavarësisë, por të mësohet nga praktika. Kështu është bërë në Shtetet e Bashkuara dhe njëlloj mund të bëhet edhe në vende të tjera.

RADIO EVROPA E LIRË
Zoti Eide në raportin e tij, që tashmë u botua në gazeta, poashtu shkruan se liderët shqiptarë të Kosovës janë unik në kërkesat e tyre për transferin e mëtejshëm të kompetencave. Çfarë është pozicioni i raportit në këtë çështje?

PATRICK MOORE
Duket se ai kërkon një transfer gradual të pushteteve nga UNMIK-u në autoriteteve e zgjedhura dhe, në të njëjtën kohë, duke mundësuar më tepër trajnime profesionale për kosovarët në fushat përkatëse të qeverisjes ose të ekonomisë. Mendoj që është mjaft interesante që zoti Eide, si njërin nga shembujt, nënvizon që UNMIK-u ka dështuar në sferën e energjisë. Raporti i zotit Eide është shumë i gjatë, i ka, mendoj, diku rreth 70 paragrafe dhe nuk është e qartë se sa prej këtyre gjërave në raport do të zbatohen…Megjithatë sigurisht që do të jetë një temë interesante diskutimi.

RADIO EVROPA E LIRË
Lidhur me diskutimet për statusin final të Kosovës, zoti Eide tha se "sa më gjatë që të presim, frustrimi në popullatën shumicë të Kosovës do të shtohet". Çka do të thotë kjo nga këndvështrimi juaj?

PATRICK MOORE
Jam jashtëzakonisht i kënaqur që dikush e tha këtë. Pra, një zyrtar i lartë i komunitetit ndërkombëtar, sepse, ashtu siç thotë edhe profesori Tripst i Universitetit të Lajpcigut dhe një sërë ekspertësh të tjerë, edhe jashtë komunitetit shqiptar, prej vitit 1999, se sa më shumë të zvarritet kjo çështje aq më keq do të bëhet. Kjo ka qenë një vërejtje mjaft e rëndësishme. Pas dhunës së marsit patëm një numër raportesh nga ndërkombëtarët ku theksohej se shqiptarët e Kosovës u sollën si "fëmijë të këqinj" dhe se duhej të dënoheshin me një kontroll më të rreptë nga jashtë dhe përmes një numri më të madh administratorësh, sigurisht me rroga mjaft të majme. Më vjen mirë që zoti Eide nuk ka mbajtur këtë qasje në raportin e tij, sepse mendoj që zgjerimi dhe thellimi i burokracisë ndërkombëtare do të prodhonte vetëm më shumë frustrim e ndoshta dhe më shumë dhunë. Pra, sërisht më vjen mirë për disa nga përfundimet që nxori zoti Eide, veçanërisht sa i përket nevojës për të eliminuar shkaqet e frustrimit dhe rrënjët e vërteta të dhunës së marsit dhe ndoshta do të bëhet një progres këtë drejtim.
Intervistoi Fatmir Bujupi

http://www.europaelire.org/programs/interview/2004/08/20040814145757.asp





Por sot, Shqypni, pa m´thuej si je?

View User's Profile E-Mail User View All Posts By User U2U Member
<<  1    2    3    4  >>




Powered by XMB 1.8 Partagium Beta Build 20110207PM
Developed By Aventure Media & The XMB Group © 2002
Procesi i kryer nė 0.8687649 sekonda, 50 pyetje